Vì một người mà thay đổi lại toàn bộ con người mình

“Hoắc Hiêu.”
“Hửm?”
“Em rất may mắn.”
“May mắn vì điều gì?”
“Vì đã gả cho anh.”
Chiếc đĩa trên tay cha tôi suýt không cầm vững. Đuôi mắt ông đỏ ửng ngay lập tức, nghiến răng nhịn xuống, đặt chiếc đĩa vững vàng lên bàn, quay lưng đi, giả vờ vào bếp lấy đũa. Đứng trong bếp đủ hai phút mới bước ra.
Bước ra vẫn đỏ hoe mắt, nhưng giả vờ như không có chuyện gì: “Ăn cơm ăn cơm, cá nguội là m/ấ/t ngon đấy.”
Tôi ngồi bên cạnh vừa ăn cá, vừa nhìn cha tôi không ngừng lén nhìn mẹ tôi. Nhìn một cái, cười một cái. Lại nhìn một cái, lại cười một cái. Như một người nhặt được ngôi sao trộm từ trên trời xuống bỏ vào túi, sợ người khác nhìn thấy, nhưng lại không nhịn được cứ muốn sờ vào.
Năm tôi mười hai tuổi, Tống Thư Viễn lần cuối cùng xuất hiện trong cuộc sống của gia đình chúng tôi.
Anh ta từ phía Bắc điều về thành phố tỉnh, vì bệnh viện Nhân dân tỉnh mở rộng thêm một trung tâm ngoại khoa mới, tuyển người đứng đầu chuyên ngành trên toàn quốc. Tống Thư Viễn nhờ chức danh chính cao cấp và kinh nghiệm hải ngoại được mời về. Anh ta và mẹ tôi trở thành đồng nghiệp trong cùng một bệnh viện.
Tin truyền đến tai cha tôi, lúc đó ông đang họp ở công ty. Là Đường Việt lén nhắn tin cho ông. Khoảnh khắc nhìn thấy tin nhắn, ngón tay ông dừng lại trên màn hình ba giây. Rồi ông khóa màn hình, bỏ vào túi.
Tiếp tục họp.
Tan họp, Triệu Cánh thăm dò ông: “Mày biết rồi à?”
“Ừm.”
“Mày có phản ứng gì?”
Cha tôi cầm hợp đồng trên bàn lật xem: “Phản ứng gì?”
“Thì… Tống Thư Viễn về rồi, cùng bệnh viện với chị dâu.”
Cha tôi lật hợp đồng đến trang ba: “Anh ta đâu phải về tìm vợ tao. Anh ta về đi làm.”
Triệu Cánh ngạc nhiên nhìn ông: “Mày không lo à?”
Cha tôi đặt hợp đồng xuống, ngẩng đầu lên, vẻ mặt rất bình tĩnh. Không phải sự bình tĩnh giả vờ, mà là bình tĩnh thật sự.
“Trước đây từng lo. Sau này nghĩ thông rồi.”
“Nghĩ thông điều gì?”
“Cô ấy nói cô ấy chưa từng hối hận vì tao. Cô ấy nói cô ấy may mắn vì gả cho tao. Hứa Đinh Lan chưa bao giờ nói dối.”
Ông dừng một chút: “Huống hồ, mười hai năm nay, cô ấy đã cùng tao trải qua bao nhiêu chuyện. Tao vào trại tạm giam cô ấy đến đón, bố tao nhập viện cô ấy tìm chuyên gia giúp tao, chuyện công ty cô ấy từng bước dạy tao gỡ rối, cô ấy sinh Ninh Ninh suýt đánh đổi cả mạng sống…”
Giọng ông trầm xuống: “Những chuyện này, không phải người không yêu mình sẽ làm.”
Triệu Cánh nghe xong, thở dài một hơi thật dài: “Mày rốt cuộc cũng nghĩ thông rồi.”
Khóe miệng cha tôi cong lên: “Trước đây tao ngu lắm. Một người có tốt với mình hay không, không nhìn vào miệng, mà nhìn vào những gì họ làm cho mình. Những gì Hứa Đinh Lan làm cho tao, đủ để tao nhớ mười kiếp.”
Ông cầm lại hợp đồng: “Tao có gì phải lo chứ.”
Tối hôm đó ông về nhà như thường lệ. Lúc vào cửa, mẹ tôi đang hâm canh trong bếp.
Ông thay dép đi đến phía sau, nhẹ nhàng vòng tay ôm lấy bà. Cằm tựa lên vai bà: “Hôm nay đi làm mệt không?”
“Bình thường.”
“Để anh hâm canh cho, em đi nghỉ đi.”
“Sắp xong rồi.”
Ông không nói nữa, cứ ôm bà như vậy, đứng trong bếp một lúc lâu. Mẹ tôi cũng không đuổi ông, mặc ông ôm.
Một người đàn ông cao một mét tám sáu, vòng quanh một người phụ nữ cao một mét sáu tám. Ánh đèn bếp từ trên đỉnh đầu chiếu xuống, cái bóng đổ trên mặt đất, vừa khớp.
Chuyện sau đó, giống như tất cả những ngày tháng bình thường khác. Đạm bạc, nhưng vững chắc.
Công ty của cha tôi càng làm càng tốt, doanh thu hàng năm từ mấy chục triệu tăng lên hơn trăm triệu, vững vàng cắm rễ trong ngành vật liệu xây dựng của tỉnh. Ông sớm không còn là kẻ lêu lổng chỉ biết đánh nhau gây chuyện ngày xưa. Trong ngành nhắc đến Hoắc Hiêu, đánh giá chỉ có bốn chữ——năng khuất năng thân. Nhưng chỉ có người nhà mới biết, cái “năng khuất năng thân” của ông là học từ ai.
Y thuật của mẹ tôi cũng ngày càng tinh tiến. Năm bốn mươi tuổi thăng chức phó chủ nhiệm bác sĩ, trở thành phó chính cao cấp trẻ tuổi nhất khoa ngoại bệnh viện Nhân dân tỉnh. Giáo sư Kha trước khi về hưu, đẩy bà vào một đề tài nghiên cứu khoa học cấp quốc gia. Bà dẫn dắt đội ngũ làm ba năm, thành quả đăng trên tạp chí hạt nhân, gây tiếng vang không nhỏ trong giới.
Tống Thư Viễn sau ba năm làm người đứng đầu chuyên ngành ở cùng bệnh viện, được điều đến bệnh viện trực thuộc bộ ở kinh thành. Trước khi đi, mời cả khoa ăn một bữa, mẹ tôi cũng đến. Trên bàn tiệc, Tống Thư Viễn nâng ly rượu, nói với mẹ tôi một câu: “Đinh Lan, chúc cô hạnh phúc.” Giọng điệu rất thản nhiên.
Mẹ tôi nâng ly cụng với anh ta: “Anh cũng vậy.”
Không có thêm lời nào thừa.
Mẹ tôi về đến nhà, cha tôi đang ngồi trên sofa xem tivi. Nói chính xác, là giả vờ xem tivi. Ông thấy mẹ tôi vào cửa, theo phản xạ vặn nhỏ tiếng tivi một nấc.
Mẹ tôi ngồi xuống bên cạnh ông: “Tống Thư Viễn sắp điều đi rồi.”
“Ừm.”
“Hôm nay anh ấy mời cả khoa ăn một bữa.”
“Ừm.”
“Anh ấy nói với em, chúc em hạnh phúc.”
Cha tôi sững người một chút. Rồi ông khẽ cười.
Không phải cười lạnh, không phải cười khổ, chính là cười.
“Vậy em chúc lại chưa?”
“Chúc rồi.”
“Ừm.”
Ông đưa tay ra, tự nhiên nắm lấy tay bà. Hai người dựa vào sofa, tivi không biết đang chiếu cái gì, chẳng ai xem. Cứ yên lặng ngồi như vậy, mười ngón tay đan vào nhau.
Tôi nằm sấp ở đầu cầu thang tầng hai lén nhìn xuống. Ngón cái của cha tôi chậm rãi xoa xoa trên mu bàn tay mẹ tôi. Động tác đó, như đang xác minh một chuyện: xác minh bà thật sự ở đây, xác minh bà còn chưa đi xa, xác minh tất cả trước mắt không phải một giấc mơ ông tự tạo ra.
Ngày ông nội tám mươi tuổi, trong nhà đến rất nhiều người. Nhân viên kỳ cựu trong công ty, đối tác hợp tác, họ hàng hàng xóm, ngồi kín cả sân, bày hai mươi bàn.
Ông nội ngồi ở vị trí chủ tọa, khí sắc tốt hơn nhiều so với mấy năm trước. Sau ca đặt stent, ở nhà dưỡng bệnh, mẹ tôi lo liệu ăn uống sinh hoạt cho ông, vận động, bữa ăn đều cân đối vững vàng. Người tám mươi tuổi rồi, tinh thần còn tốt hơn cả năm sáu mươi tuổi.
Ông đảo mắt nhìn một vòng, thấy cha mẹ tôi ngồi song song bên cạnh. Mẹ tôi vẫn đẹp như vậy. Người hơn bốn mươi, lưng thẳng tắp, khí chất thanh lãnh. Dấu vết năm tháng trên người bà rất nhạt, ngược lại càng thêm phần ung dung.
Cha tôi ngồi bên cạnh bà, tóc cắt gọn gàng, mặc một chiếc áo sơ mi xám đậm. Khác hẳn với cái kẻ mặc áo da cưỡi xe máy ngang ngược năm đó. Nhưng cái khí chất trong xương vẫn còn. Ông kéo ghế cho mẹ tôi, động tác tự nhiên như hít thở. Rót nước, gắp thức ăn, đưa khăn giấy, cả một quy trình trôi chảy như nước chảy mây trôi, chẳng cần suy nghĩ.
Làm mười mấy năm, khắc sâu vào cơ bắp rồi.
Ông nội nhìn hai người, nâng ly rượu lên. Trong ly không phải rượu trắng, mà là rượu trái cây độ cồn thấp mẹ tôi cố ý chuẩn bị.
“Quyết định đúng đắn nhất cả đời này của tôi——”
Cả hội trường im lặng.
“Không phải làm ăn kiếm được bao nhiêu tiền. Là cho thằng con trai hỗn láo của tôi, cưới được một người vợ tốt.”
Ông nhìn về phía mẹ tôi, đuôi mắt ông cụ đỏ hoe ngay lập tức: “Đinh Lan, cảm ơn con. Nếu không có con, Hoắc Hiêu cả đời này không biết sẽ hư hỏng đến mức nào. Con không chỉ cứu nó, con cứu cả nhà chúng ta.”
Cha tôi ngồi bên cạnh nghe vậy, mũi cũng cay cay. Nhưng ông không khóc. Ông chỉ quay đầu nhìn mẹ tôi bên cạnh.
Mẹ tôi cũng đang nhìn ông.
Hai người nhìn nhau một khoảnh khắc. Không ai nói gì. Nhưng mọi thứ đều đã nói.
Tôi ngồi đối diện họ, mười bốn tuổi. Đã có thể đọc hiểu ánh mắt của người lớn. Ánh mắt mẹ tôi nhìn cha tôi, khác với ánh mắt bà nhìn người khác. Không có sự nồng nhiệt rực lửa, cũng không ầm ĩ hùng hồn. Nó trầm, tĩnh, như nước ngấm xuống lòng đất. Bạn không nhìn thấy nó chảy, nhưng nó chưa từng dừng lại dù chỉ một giây.
Năm tôi mười tám tuổi, tôi thi đỗ đại học.
Ngày giấy báo trúng tuyển gửi về nhà, cha tôi còn kích động hơn cả tôi. Ông nâng niu tờ giấy báo đó, xem đi xem lại mấy lần, cuối cùng quý như báu vật khóa vào một túi hồ sơ trong suốt.
“Giống mẹ con.” Giọng ông nói câu này sáng cả lên, đầy vẻ đắc ý, “Khoản đọc sách này, tuyệt đối giống mẹ con.”
Mẹ tôi ngồi bên cạnh liếc ông một cái: “Con bé học khối tự nhiên giỏi hơn em.”
“Vậy cũng là giỏi.”
“Giỏi khối tự nhiên thì liên quan gì đến em?”
“Em giỏi, con bé theo em, đều giỏi.”
Mẹ tôi bị lời khen không có logic của ông làm cho khóc dở cười dở.
Ngày đưa tôi đến trường, cha tôi lái xe. Quãng đường ba tiếng rưỡi đồng hồ, ông từ hôm trước đã rửa xe trong ngoài sạch bong, cốp sau nhét đầy ắp. Chăn đệm, đèn bàn, phích nước, đồ ăn vặt, sữa, hoa quả, thuốc men, đóng gói đủ năm thùng lớn.
Triệu Cánh nhìn thấy cốp xe liền nói một câu: “Con gái mày đi học hay đi tị nạn đấy?”
Cha tôi trừng mắt: “Điều kiện ký túc xá đại học mày không biết à, mang thêm một chút thì làm sao.”
Đến trường, chuyển đồ xong, làm thủ tục xong, đến lúc phải đi rồi. Mẹ tôi ôm tôi một cái, dặn dò vài câu. Bà vẫn ung dung như khi đối mặt với bệnh nhân, chỉ có khóe mắt hơi ửng hồng: “Tự chăm sóc bản thân cho tốt. Có chuyện gì thì gọi về nhà.”
“Vâng ạ.”
Tôi quay sang nhìn cha tôi. Ông đứng trước ký túc xá, hai tay đút trong túi quần, không nói gì.
Tôi bước đến trước mặt ông: “Bố.”
Ông “ừm” một tiếng.
“Bố về nhà chăm sóc mẹ cho tốt nhé.”
“…Ừm.”
“Đừng cãi nhau với mẹ.”
“Bố bao giờ cãi nhau với mẹ con?” Ông theo phản xạ phản bác.
“Mỗi lần đều là bố nóng vội trước.”
Ông không nói nữa.
Tôi nhìn ông. Người đàn ông cao một mét tám sáu này, trong tóc đã lấm tấm vài sợi bạc, vết chân chim ở khóe mắt sâu hơn trước. Nhưng đôi mắt vẫn sáng. Nhìn tôi, cũng sáng như khi nhìn mẹ tôi.
“Bố, cảm ơn bố.”
Khóe miệng ông khẽ động, định nói gì đó, cuối cùng chỉ đưa tay xoa đầu tôi một cái. Giống như những lần xoa đầu tôi năm xưa, bàn tay to, thô ráp, ấm áp, phủ trên đỉnh đầu, tràn đầy cảm giác an toàn.
Tôi nhìn bóng lưng ông và mẹ tôi đi về phía bãi đỗ xe. Ông tự nhiên đưa tay đặt lên thắt lưng mẹ tôi. Mẹ tôi không đẩy ra. Cái bóng của hai người dưới ánh hoàng hôn kéo dài thật dài, sóng vai bước đi. Cứ như đã đi cùng nhau rất rất lâu, lâu đến mức không nhìn thấy điểm cuối.
Sau này có người hỏi tôi: Tình cảm của bố mẹ cậu, rốt cuộc tính là gì?
Tôi nghĩ rất lâu.
Không thể nói là một ánh mắt rung động, cũng không thể nói là môn đăng hộ đối. Lúc ban đầu, ngay cả hai bên đều yêu nhau cũng không nói lên được. Cuộc hôn nhân này, bắt đầu từ một cuộc giao dịch. Một bên là nữ sinh viên đang chờ tiền cứu cha, một bên là kẻ lêu lổng bị chính bố mình đem ra làm giáo án sống. Không ai nhìn tốt họ. Kể cả chính họ.
Nhưng chuyện sau đó chứng minh một điều: chữ “yêu” này, không nhất định bắt đầu từ buổi hoàng hôn rung động. Có khi, nó len lỏi ra từ một bát canh ngân nhĩ bỏ nhầm đường phèn; tích góp từ những tin nhắn chỉ vỏn vẹn ba chữ; nấu chín từ mười chín buổi sáng đông giá trước cổng bệnh viện; ép ra từ mấy giây đập vỡ cửa kính phòng p/h/ẫ/u t/h/u/ậ/t, quỳ xuống gào tên bà; nuôi dưỡng từ một quả quýt, một lần xoa eo, một cây hoa quế, và vô số những ngày tháng bình thường không ai để ý, từng chút từng chút một mà lớn lên.
Lớn rất chậm, nhưng cắm rễ rất sâu. Sâu đến mức ngay cả thời gian cũng không nhổ nổi.
Mẹ tôi sau này từng nói với tôi một câu. Là trước ngày tôi kết hôn, lúc bà sửa lại váy cưới cho tôi, ngón tay nhẹ nhàng lướt dọc theo lớp ren ở tà váy.
“Bố mày hồi trẻ, đúng là hỗn đản thật.”
Tôi cười.
“Nhưng ông ấy có một ưu điểm mà người khác không có.”
“Gì ạ?”
Bà dừng một chút: “Ông ấy sẵn lòng vì một người mà thay đổi bản thân từ đầu đến chân. Không phải ngoài miệng tỏ quyết tâm, mà là thật sự làm.”
“Tính từ ngày ông ấy ra khỏi trại tạm giam, gần ba mươi năm trôi qua rồi. Ông ấy đã làm được.”
Tôi hỏi bà: “Mẹ, mẹ bắt đầu thích bố từ khi nào?”
Động tác trên tay bà khựng lại một chút. Một lúc rất lâu sau, bà khẽ cong khóe môi: “Lần đầu ông ấy nấu canh ngân nhĩ cho mẹ, canh bị mặn. Ông ấy căn bản không biết canh ngân nhĩ phải bỏ đường phèn, lại bỏ muối. Bưng đến trước mặt mẹ, còn căng thẳng hơn cả lúc ông ấy vào phòng p/h/ẫ/u t/h/u/ậ/t.”
Bà cúi đầu, tiếp tục vuốt lại tà váy, giọng rất khẽ: “Lúc đó trong đầu mẹ chợt nảy ra một ý nghĩ: chuyện gả cho ông ấy, có lẽ không tệ như mẹ từng nghĩ.”
Cha tôi lúc đó đang nấp ngoài cửa nghe lén. Người đàn ông cao một mét tám sáu, ngoài năm mươi tuổi, dựa vào khung cửa, vành tai đỏ ửng, chẳng khác gì một cậu thanh niên mới lớn. Ông không vào nhà, quay đầu đi thẳng ra ngoài.
Cứ đi mãi đến trước cây hoa quế trong sân. Hoa quế đang nở rộ, hương thơm phủ kín cả một khoảng sân. Ông ngẩng mặt lên, nhìn những bông hoa phủ đầy cây, khẽ cười một tiếng.