Ngày thứ ba sau khi trọng sinh, tôi đã xóa sạch mọi cách liên lạc với Vạn Dư. Anh nói muốn tổ chức tiệc tạ ơn thầy cô sau tốt nghiệp, tôi cáo bệnh không ra khỏi nhà.
Anh ở lại Hồ Thành học kiến trúc, tôi lại đăng ký chuyên ngành tu phục cổ tịch ở Kính Châu.
Tết đến, anh gọi tôi tới nhà họ Vạn ăn cơm tất niên, tôi đặt vé đi phương Nam, dẫn bà ngoại đi ngắm biển.
Anh nghe ngóng được thành phố của tôi, tôi quay ngoắt xin vào trạm tu phục trong núi.
Không nghe điện thoại, không trả tin nhắn, ngay cả thư anh gửi đến cũng trả lại nguyên đường.
Kiếp trước tôi yêu anh suốt ba mươi năm, cũng bị anh hờ hững suốt ba mươi năm.
Trong vụ t/a/i n/ạ/n xe năm đó, tôi đẩy anh ra ven đường, còn mình thì gãy cả hai chân, phần đời còn lại bị giam trên xe lăn.
Anh ôm Vưu Nhiễm khóc: “May quá, em không sao.”
Những năm cuối đời, anh bận rộn lo triển lãm tranh cho Vưu Nhiễm, chưa một lần đến phòng bệnh thăm tôi.
Đứa con trai tôi nuôi lớn đứng trước giường bệnh nói: “Năm đó mẹ chia rẽ ba và dì Vưu, mẹ không thấy cắn rứt lương tâm sao?”
Tôi không còn yêu cầu gì khác với thế giới này nữa. Tôi chỉ muốn sống lại một lần, tránh xa người họ Vạn kia.
Khi tiếng chuông điện thoại vang lên, tôi vừa mới giãy ra khỏi cơn ác mộng, sau lưng ướt đẫm mồ hôi lạnh.
Tiếng chuông vừa chói vừa dồn dập, như từng cây kim đâm vào huyệt thái dương.
Tôi run rẩy bắt máy, giọng Vạn Dư trong trẻo đến xa lạ: “Sầm Kim, hôm nay thi đại học xong rồi, em nói xem anh có nên tổ chức một buổi tụ họp tốt nghiệp không?”
Anh nói một cách thờ ơ, giống hệt cái giọng mỗi lần kiếp trước bảo tôi dọn dẹp hậu quả thay anh.
Tôi nhìn chằm chằm vào mảng sơn xanh nhạt trên trần nhà, trong lòng dậy sóng.
Đây là căn phòng năm mười tám tuổi, tôi nhận ra chiếc đèn chùm cũ và tấm rèm vải bà ngoại may.
Nhưng không phải tôi đang nằm trên giường bệnh viện chờ c/h/ế/c sao?
“Sầm Kim, anh đang nói đấy! Em lại câm rồi à? Rốt cuộc em có đến không?”
Tôi vơ lấy cuốn lịch bên đầu giường, mép giấy bị tôi nắm đến nhăn nhúm sâu hoắm.
“Hôm nay ngày mấy?”
“Ngày mười tháng sáu năm hai nghìn không trăm hai mươi tư. Em ngủ mụ mị rồi à?”
Tôi nhìn dòng chữ đỏ trên cuốn lịch, đột nhiên bật cười thành tiếng.
Vạn Dư ở đầu dây bên kia thúc giục: “Nhanh lên, Vưu Nhiễm cũng đến. Em giúp anh đặt một phòng bao yên tĩnh, cô ấy chê ồn.”
Tôi hít một hơi: “Tiệc tạ ơn thầy cô của anh, em không đi được. Em bệnh rồi.”
Đầu dây bên kia im lặng hai giây.
“Chán thật.”
Điện thoại ngắt.
Tôi nằm trên giường rất lâu, tự véo vào tay mình mấy cái, đến khi đau đến hít khí mới chịu tin mình thật sự đã trở về năm mười tám tuổi.
Thân thể mười tám tuổi, bọc lấy một linh hồn bị mài mòn đến xám xịt.
Kiếp trước tôi vì cứu Vạn Dư mà m/ấ/t đôi chân, anh ôm Vưu Nhiễm nói “may quá em không sao”.
Tôi cầu xin anh cùng tôi tập phục hồi chức năng, anh nhíu mày: “Em đừng làm loạn nữa, hôm nay Nhiễm Nhiễm tâm trạng không tốt, anh không thể bỏ mặc cô ấy.”
Tôi bảo đứa con trai do chính tay mình nuôi lớn rót cho tôi cốc nước, nó đặt cốc ở đầu bên kia bàn trà, nói: “Mẹ chiếm ba cả đời rồi, còn chưa đủ sao?”
Ba người bọn họ mới giống một gia đình.
Tôi chẳng qua chỉ là một trò cười dai dẳng ba mươi năm không chịu kết thúc.
Ngoài cửa sổ tiếng ve kêu ồn ào, tôi bò dậy, dứt khoát kéo số của Vạn Dư vào danh sách đen.
Buổi tụ họp tốt nghiệp kiếp trước, Vạn Dư vốn định tỏ tình với Vưu Nhiễm.
Tôi tốt bụng đi gọi chú dì nhà họ Vạn, phá vỡ màn sắp đặt của anh, trưởng bối tại chỗ lôi anh về nhà.
Anh hận tôi đến c/h/ế/c, nói nếu không phải tôi nhiều chuyện, Vưu Nhiễm đã không đi xa, không phải chịu khổ.
Lần này, tôi không ngăn anh nữa.
Anh muốn yêu ai, muốn vì ai mà dốc hết gan óc, đều không liên quan đến Sầm Kim tôi.
Bà ngoại gọi tôi ngoài cửa: “Kim Kim, Vạn Dư tới rồi, nói đến xem con bệnh nhanh khỏi chưa.”
Tôi nhìn chằm chằm chiếc điện thoại đã yên tĩnh trở lại, nụ cười trên mặt dần biến m/ấ/t.
Anh ta rốt cuộc vẫn đến.
Khi tôi xuống lầu, Vạn Dư mười tám tuổi mặc áo sơ mi trắng, tay xách một túi thuốc hạ sốt, ngũ quan còn chưa nhuốm vẻ lạnh lùng đương nhiên sau này.
Nhưng chỉ cần nhìn thấy anh, tôi lại nhớ đến bó cúc trắng bị bỏ quên trên bệ cửa sổ phòng bệnh ở kiếp trước.
Bà ngoại rót nước cho anh, cười khen anh chu đáo.
Vạn Dư đặt thuốc lên bàn trà, liếc tôi một cái nói: “Em đây chẳng phải khỏe re nhảy nhót đấy sao?”
Tôi nói: “Đau đầu.”
“Đau đầu thì không đi tụ họp được à?” Anh gõ cạch cái cốc, “Vưu Nhiễm còn hỏi em đấy, nói em không đến cô ấy không được tự nhiên.”
Tôi ngồi bên cạnh bà ngoại bóc quýt: “Cô ấy không tự nhiên, liên quan gì đến em?”
Vạn Dư sững người.
Bà ngoại cũng ngước mắt nhìn tôi.
Trước đây, chỉ cần Vạn Dư mở lời, tôi đang sốt cao cũng có thể bò dậy khỏi giường.
Tôi từng viết bản kiểm điểm thay anh, từng mua đồ vẽ thay anh, từng gửi đồ ăn sáng cho Vưu Nhiễm suốt một học kỳ thay anh, từng che giấu vô số lần chật vật mà anh không muốn người khác nhìn thấy.
“Sầm Kim, hôm nay em uống nhầm thuốc à?” Anh nhíu mày.
“Em đang bệnh, tính khí không tốt.”
“Vậy em đi đặt phòng bao cho anh.” Anh móc điện thoại ra, “Anh gọi mấy nhà rồi, đều kín hết. Em không phải quen ông chủ nhà hàng tư gia kia sao?”
Tôi ném vỏ quýt vào thùng rác: “Không quen.”
Mắt anh trợn lên: “Sầm Kim, có phải vì Vưu Nhiễm muốn đến nên em giận dỗi với anh không?”
Kim chỉ trong tay bà ngoại dừng lại.
“Dư Dư, Kim Kim không khỏe, con đừng ép nó.”
Vạn Dư lập tức đổi sang vẻ mặt tươi cười: “Bà ngoại, con không ép cô ấy. Tối nay mọi người đều đi, cô ấy không đi, bên ngoài lại tưởng con bắt nạt cô ấy.”
Tôi cười một tiếng: “Anh sợ người ta hiểu lầm, thì không nên đến tìm tôi.”
Sắc mặt anh trầm xuống: “Rốt cuộc em có đi không?”
“Không đi.”
“Được.” Anh xách túi thuốc lên, lại ném trở lại bàn, “Thuốc để đây, em thích uống thì uống. Đừng để lát nữa nghe nói Vưu Nhiễm có mặt, lại khóc lóc chạy tới.”
Đi đến cửa, anh lại quay người lại: “Sầm Kim, Vưu Nhiễm không giống em mặt dày. Em đừng làm cô ấy m/ấ/t mặt trước mọi người.”
Tôi bóp múi quýt, nước dính đầy tay: “Yên tâm, tôi sẽ không xuất hiện.”
Anh đi rồi.
Bà ngoại đóng cửa, quay lại nhìn tôi: “Kim Kim, con cãi nhau với Vạn Dư à?”
Tôi đưa quýt cho bà: “Không ạ.”
“Lừa ma à. Từ nhỏ con đã lon ton chạy theo nó, nó nhíu mày một cái là con cuống lên. Hôm nay cứ như đổi hồn ấy.”
Tôi cúi đầu xâu kim cho bà: “Bà ngoại, sau này con sẽ không chạy theo anh ta nữa.”
Bà ngoại nhìn tôi một lúc lâu, thở dài một tiếng: “Không chạy cũng tốt. Đứa trẻ nhà họ Vạn bị nuông chiều đến hư, nó muốn gì đều có người đưa, mà con đưa là nhiều nhất.”
Điện thoại sáng lên.
Một số lạ gửi tin nhắn: “Sầm Kim, chỗ tôi đặt xong rồi. Nghe Dư Dư nói em bệnh, tôi cũng để dành cho em một chỗ. Em không đến, anh ấy sẽ không vui đâu.”
Ký tên là “Nhiễm Nhiễm”.
Kiếp trước cô ta cũng vậy, dùng giọng điệu mềm mỏng nhất để đẩy người ta vào chỗ khó xử nhất.
Tôi xóa tin nhắn, úp điện thoại xuống bàn.
Bà ngoại hỏi: “Ai đấy?”
“Gửi nhầm thôi ạ.”
Bà ngoại không hỏi nữa, cúi đầu khâu cổ tay áo.
Chiều tối, đầu ngõ trở nên náo nhiệt.
Tôi đứng bên cửa sổ, nhìn thấy Vạn Dư dìu Vưu Nhiễm xuống xe, một đám bạn học vây quanh cửa trêu chọc.
Vưu Nhiễm mặc một chiếc váy trắng, trong lòng ôm một bó hồng lớn.
Bó hồng đó, kiếp trước tôi chạy khắp nửa thành mới mua được thay anh.
Kiếp này anh tự nhớ mà mua.
Tốt lắm.
Sự lãng mạn của Vạn Dư, rốt cuộc cũng không cần Sầm Kim tôi làm bậc thang nữa.
Tôi kéo rèm cửa lại, chuông cửa lại vang lên.
Bà ngoại mở cửa, lớp trưởng Trịnh Du đứng bên ngoài, vẻ mặt lúng túng: “Kim Kim, Vạn Dư bảo tôi đến gọi cậu. Bánh của Vưu Nhiễm hỏng rồi, anh ấy nói cậu biết bắt hoa kem.”
Tôi nhìn hộp bánh trong tay anh ta.
“Vậy thì sao?”
Trịnh Du gãi đầu: “Mọi người đều đang đợi. Vạn Dư nói cậu không xuống, chính là cố ý khiến Vưu Nhiễm m/ấ/t mặt.”
Mặt bà ngoại trầm xuống.
Tôi lấy tạp dề từ móc trong bếp xuống, rồi lại treo trở lại: “Anh về nói với anh ta, ai làm hỏng thì người đó sửa.”
Trịnh Du đứng yên không nhúc nhích: “Kim Kim, Nhiễm Nhiễm đều khóc rồi.”
“Cô ấy khóc, hoa kem tự mọc ra à?” Tôi hỏi.
Dưới lầu có người hét: “Trịnh Du! Gọi người mà lề mề nửa ngày thế!”
Tôi đi tới cửa, mở hộp bánh ra, kem đổ sập một mảng, mứt cũng bết thành những rãnh xấu xí.
Tôi nói: “Cái bánh này không cứu được nữa.”
Trịnh Du thở phào: “Vậy cậu xuống nói với Vạn Dư một tiếng đi.”
Tôi đậy nắp hộp lại, nhét vào lòng anh ta.
“Anh ta không hiểu tiếng người à?”
Trịnh Du bị chặn đến mặt đỏ tía tai, ôm hộp chạy xuống lầu.
Bà ngoại đóng cửa, mắng một câu: “Thứ gì vậy! Đến lúc ăn cỗ mới nhớ ra con biết nấu ăn.”
Tôi đỡ bà ngồi xuống, rót một cốc nước ấm.
2.
Chưa đầy bao lâu, dưới lầu càng ồn ào hơn.
Vạn Dư đổi số gọi tới, đè nén lửa giận: “Sầm Kim, em hài lòng rồi? Vưu Nhiễm khóc đến trôi cả trang điểm.”
“Chúc mừng anh, được thấy bộ dạng cô ấy tẩy trang.”
“Em bớt nói móc đi. Em biết hôm nay đối với cô ấy quan trọng đến mức nào.”
“Cho nên tôi không đi đấy.”
Bên kia điện thoại truyền đến tiếng khuyên can: “Dư Tử, bỏ đi bỏ đi, cô ấy đang bệnh mà.”
Giọng Vạn Dư càng cứng rắn: “Sầm Kim, bây giờ em xuống xin lỗi, chuyện này cho qua.”
“Tôi xin lỗi cái gì?”
“Em rõ ràng có thể giúp, lại cứ đứng chôn chân trên lầu xem người ta cười chê.”
Tôi nhìn ánh đèn đường lọt qua khe rèm: “Vạn Dư, từ nay về sau, chuyện của anh và Vưu Nhiễm, đừng mang đến chỗ tôi nữa.”
Anh ta cười khẩy: “Giả vờ cái gì? Em không phải chỉ muốn anh dỗ em vài câu sao?”
Tôi cúp điện thoại.
Bà ngoại ngồi trên sofa, bỗng lên tiếng: “Kim Kim, ngày mai bà đi cùng con điền nguyện vọng.”
Tôi quay đầu lại.
Bà tháo kính lão xuống, chậm rãi lau: “Mình điền xa một chút. Xa rồi, tai sẽ yên tĩnh.”
Ngày điền nguyện vọng, Vạn Dư chặn ở cửa phòng máy, sau lưng là Vưu Nhiễm và mấy bạn học.
Tôi còn chưa bước vào hành lang, đã nghe Vưu Nhiễm nói nhỏ nhẹ: “Thừa An, thôi đi. Sầm Kim có lẽ thật sự không cố ý.”
Anh ta nhìn thấy tôi, lập tức giơ tay chặn lại: “Sầm Kim, hôm qua em làm buổi tụ họp đang yên đang lành thành ra như vậy, hôm nay ít nhất cũng phải xin lỗi Nhiễm Nhiễm một tiếng.”
Trong hành lang người qua kẻ lại, rất nhiều người dừng lại xem náo nhiệt.
Tôi ôm tập tài liệu, nhìn bàn tay anh ta chắn trước mặt: “Tránh ra.”
Vạn Dư không nhúc nhích: “Em nói lời xin lỗi trước đi.”
Vưu Nhiễm kéo tay áo anh ta: “Đừng như vậy.”
Cô ta kéo rất nhẹ, vừa đúng mức để mọi người thấy cô đang khuyên can.
Cái kiểu làm bộ này, kiếp trước tôi sợ nhất.
Cô ta càng hiền thục, càng khiến tôi trông nhỏ nhen tính toán.
Trịnh Du cũng ở bên cạnh, hạ giọng: “Sầm Kim, chuyện cái bánh hôm qua đúng là ồn ào khó coi. Em nói một câu mềm mỏng nhận sai, mọi người vẫn là bạn tốt.”
Tôi quay sang anh ta: “Hôm qua anh tận mắt thấy cái bánh nát thành ra sao, cũng nghe tôi nói không cứu được.”
Anh ta nghẹn lời: “Nhưng thái độ của em quá tệ mà.”
“Bánh không phải tôi mua, không phải tôi làm rơi, không phải tôi ăn. Thái độ tôi tệ, thì phải bồi tội à?”
Vưu Nhiễm đỏ vành mắt: “Kim Kim, tôi không trách cậu. Tôi chỉ thấy buổi tụ họp đang yên đang lành bị làm thành ra thế này, thật đáng tiếc.”
“Vậy cậu bảo Vạn Dư tới chặn tôi làm gì?”
Cô ta cắn môi, không đáp.
Vạn Dư lập tức chắn trước mặt cô ta: “Em bớt bắt nạt cô ấy đi.”
Tôi cười cười: “Cô ta trốn sau lưng anh, vắt ra hai giọt nước mắt, tôi liền thành ác nhân bắt nạt cô ta. Vạn Dư, anh ra cổng miếu bày cái sạp xử án đi, chắc chắn phát tài.”
Bên cạnh có người không nhịn được bật cười. Vạn Dư đỏ bừng mặt: “Sầm Kim, em đủ rồi.”
Giáo viên chủ nhiệm khối lúc này đẩy cửa bước ra: “Cãi cái gì? Ngày điền nguyện vọng mà không được yên ổn!”
Vạn Dư mở miệng tố cáo ngay: “Thưa thầy, hôm qua Sầm Kim cố ý phá tiệc tạ ơn thầy cô của em, hôm nay còn không chịu nhận sai.”
Chủ nhiệm liếc anh ta một cái, rồi nhìn tôi: “Sầm Kim, chuyện gì vậy?”
Tôi đưa tập tài liệu cho chủ nhiệm: “Thưa thầy, hôm qua em sốt nên không đi. Bánh hỏng, họ gọi em xuống cứu bánh, nhưng em học tu phục, chứ đâu phải học khởi tử hồi sinh.”
Chủ nhiệm đẩy nhẹ gọng kính: “Bánh hỏng thì tìm tiệm bánh, tìm một học sinh đang sốt làm gì?”
Một nữ sinh nhỏ giọng phụ họa: “Đúng thế, chẳng lẽ cô ấy biết tiên pháp?”
Vưu Nhiễm hạ giọng: “Thưa thầy, là em suy nghĩ không chu đáo, em chỉ muốn Kim Kim cũng vui cùng mọi người.”
Lời này của cô ta đẹp đẽ như bôi mật.
Chủ nhiệm nhìn cô ta: “Em muốn người ta vui, cũng không thể bắt người đang bệnh xuống lầu dọn bánh cho em.”
Vẻ ấm ức trên mặt Vưu Nhiễm không giữ nổi nữa.
Vạn Dư còn muốn nói, chủ nhiệm gõ đốt ngón tay lên khung cửa: “Tất cả vào điền phiếu. Ai còn làm loạn, gọi phụ huynh!”
Tôi vòng qua bọn họ bước vào phòng máy.
Vạn Dư đi theo vào, ngồi xuống bên cạnh tôi: “Em đăng ký trường nào?”
“Không liên quan đến anh.”
Anh nhìn thấy trong tập tài liệu của tôi kẹp tờ quảng cáo của trường ngoại tỉnh, lông mày nhíu lại: “Em không đăng ký trường ở Hồ Thành à?”
Kiếp trước anh ở lại học kiến trúc, là vì Vưu Nhiễm học ở học viện mỹ thuật Hồ Thành.
Tôi vì muốn ở gần anh, cũng ở lại.
Sau đó tôi nhường từng chút một, cuối cùng thành cây cầu thuận chân nhất giữa anh và Vưu Nhiễm.
Tôi nhập mã nguyện vọng vào máy tính.
Vạn Dư một tay giữ chuột: “Sầm Kim, em làm loạn đủ chưa? Từ nhỏ em đã nói muốn ở cùng thành phố với anh.”
Tôi gạt tay anh ra: “Hồi nhỏ tôi còn nói muốn làm tiên nữ, anh thấy tôi bay chưa?”
Mấy học sinh bên cạnh lại cười.
Anh hạ thấp giọng: “Em đừng có hối hận.”
Tôi bấm gửi, trên màn hình hiện trang xác nhận.
Vưu Nhiễm xếp sau bỗng lên tiếng: “Kim Kim, cậu thật sự muốn đi xa vậy à? Bà ngoại cậu sức khỏe không tốt, cậu đi nơi khác, bà ấy phải làm sao?”
Câu này vừa ra, ánh mắt mấy bạn học nhìn tôi đều thay đổi.
Kiếp trước cô ta cũng thích lấy bà ngoại ra gõ tôi.
Tôi quay đầu nhìn cô ta: “Bà ngoại tôi sức khỏe không tốt, cậu nhớ nhung như vậy, sao tối qua còn bảo Trịnh Du lên lầu gọi tôi sửa bánh?”
Mặt Vưu Nhiễm trắng đi một phần.
Trịnh Du bên cạnh cúi đầu lật biểu mẫu rất nhanh.
Tôi nhấn nút xác nhận.
Chủ nhiệm đi tới nhìn một cái: “Chốt rồi?”
“Chốt rồi.”
Vạn Dư nhìn chằm chằm dòng tên trường trên màn hình, như lần đầu phát hiện tôi không nghe lời: “Sầm Kim, em thật sự đi sao?”
Tôi cất tài liệu gọn lại: “Đúng.”
Anh mấp máy môi, nhưng Vưu Nhiễm khẽ gọi anh một tiếng: “Dư ca.”
Anh lập tức quay đầu nhìn cô ta.
Tôi đi ngang qua bọn họ.
Đến cửa, chủ nhiệm gọi tôi lại, lấy từ ngăn kéo ra một phong bì giấy kraft: “Có người nhờ tôi chuyển giao, nói xem xong em sẽ hiểu. Đừng mở ở chỗ đông người.”
Phong bì rất cũ, như đã bị đè nén bao nhiêu năm.
Trên đó dùng bút máy viết ba chữ: Dư Tri Tri.
Nét chữ đó, kiếp trước tôi từng thấy trên một cuốn sổ ghi chép đóng khung.
Cầm phong bì, tay tôi dừng bên mép rất lâu.
Thì ra ở kiếp này, có vài tin tức đến sớm hơn tôi nghĩ.
Ngày thư báo trúng tuyển về, nhà họ Vạn mở tiệc mừng nhập học.
Mẹ Vạn Dư sáng sớm gọi cho bà ngoại, nói hai nhà mấy chục năm giao tình, thế nào cũng phải nể mặt tới ăn bữa cơm.
Bà ngoại không muốn đi.
Tôi nói: “Đi thôi. Ăn xong mình về.”
Bà nhìn tôi một cái: “Không sợ Vạn Dư lại dùng lời lẽ chọc con à?”
Tôi gấp thư báo trúng tuyển lại, nhét vào túi: “Anh ta giận anh ta, con ăn của con.”
Tiệc nhà họ Vạn đặt ở tửu lâu bề thế nhất Hồ Thành.
Tôi dìu bà ngoại bước vào, vừa hay nhìn thấy Vưu Nhiễm đứng bên cạnh Vạn Dư, thay anh rót trà cho họ hàng bạn bè.
Có người trêu: “Cô gái này xinh xắn thật, đứng cạnh nhau cứ như một đôi vợ chồng son.”
Mẹ Vạn Dư cười gượng: “Bọn trẻ con con nít, đừng ghép đôi bừa.”
Vưu Nhiễm đỏ mặt cúi đầu.
Vạn Dư không hề giải thích.
Nếu là kiếp trước, tôi có thể tự mình bực bội ở một góc suốt cả đêm, còn phải cười thay Vưu Nhiễm chặn những lời hỏi dò của trưởng bối.
Bây giờ tôi tìm một chiếc bàn gần cửa nhất, đỡ bà ngoại ngồi xuống.
Mẹ Vạn Dư đón lên: “Tri Tri đến rồi. Đứa nhỏ này, điền nguyện vọng cũng không bàn với dì, sao lại chạy xa thế?”
“Trường này phù hợp ạ.”
Bà thở dài: “Con gái ở ngoài chịu khổ nhiều. Đại học ở Hồ Thành có kém gì đâu, hai đứa còn có thể chăm sóc lẫn nhau.”
Vạn Dư cầm ly rượu bước tới, nghe vậy, giọng nhạt nhẽo: “Mẹ, người ta cánh cứng rồi, ai chăm ai còn chưa chắc.”
Vưu Nhiễm theo sau, trong tay bưng một hộp quà: “Tri Tri, đây là lễ nhập học em chuẩn bị cho chị. Nếu chị còn giận em, em cũng nhận, chỉ mong sau này chị mọi chuyện thuận lợi.”
Mở hộp ra, là một chiếc khăn cashmere màu hồng nhạt.
Tháng tám tặng khăn quàng, lại còn cashmere.
Người thân gần đó vươn cổ: “Chậc, cô gái này hiểu chuyện thật.”
Tôi không đưa tay nhận.
Tay Vưu Nhiễm lơ lửng giữa không trung, từng chút bối rối lan ra nơi đáy mắt.
Vạn Dư nhíu mày: “Nhận đi chứ.”
“Vì sao?”
“Người ta có lòng mà.”
“Vậy anh cầm giúp tôi, mùa đông anh quàng.”
Có người ở bàn bên cạnh không nhịn được, phun một ngụm trà xa nửa mét.
Vưu Nhiễm thu hộp quà về, giọng nhỏ như sợi tơ: “Xin lỗi, tôi không biết chị không thích.”
“Cô biết mà.” Tôi nâng tách trà lên, “Cô rõ ràng biết từ nhỏ tôi không đeo màu hồng, cũng rõ ràng biết tôi dị ứng với cashmere. Năm lớp mười một cô từng tặng tôi một đôi găng tay cùng chất liệu, mu bàn tay tôi nổi mẩn ba ngày.”
Sắc mặt mẹ Vạn Dư thay đổi: “Nhiễm Nhiễm, có chuyện này à?”
Vưu Nhiễm vội nói: “Dì ơi, con không nhớ nữa, có lẽ là con nhất thời sơ suất.”
Vạn Dư lập tức tiếp lời: “Chuyện vặt vãnh bao nhiêu năm trước, em lôi ra có ý nghĩa gì không?”
“Có ý nghĩa.” Tôi nhìn thẳng anh ta, “Cô ta tặng, tôi không nhận, chuyện vốn đã xong. Anh cứ nhất định ép tôi nhận, vậy thì chỉ có thể cùng nhau nhớ lại.”
Bà ngoại đặt đũa xuống: “Tri Tri nhà chúng tôi không đeo thì không đeo, có ai ép nhận quà bao giờ đâu?”
Mẹ Vạn Dư vội vàng hòa giải: “Đúng đúng đúng, ăn trước đi, ăn trước đi.”
Khi khai tiệc, bố Vạn Dư nâng ly khen Vạn Dư thi đỗ học viện kiến trúc Hồ Thành, Vưu Nhiễm cũng vào học viện mỹ thuật Hồ Thành, nói đều là những đứa trẻ có chí.
Đến lượt tôi, ông khựng lại một chút: “Tri Tri cũng không tệ, đi ngoại tỉnh học cái, ừm, tu phục gì đó?”
Có người thân tiếp lời: “Sửa sách hả? Nghề thủ công này sau này kiếm được mấy đồng?”
Vưu Nhiễm nhẹ giọng nói: “Tri Tri thích yên tĩnh, chuyên ngành này hợp với cô ấy.”
Vạn Dư bật cười một tiếng: “Từ nhỏ cô ấy đã thích mày mò đồ cũ.”
Tiếng cười đó mang theo vẻ coi thường.
Tôi không đáp lời, cúi đầu gắp thức ăn cho bà ngoại.
Mẹ Vạn Dư bỗng nói: “Tri Tri, nghỉ về thì thường tới nhà ngồi chơi. Đừng vì chút hiểu lầm nhỏ mà xa cách.”
“Tùy tình hình ạ.”
Ly của Vạn Dư đặt mạnh xuống bàn: “Mẹ, người ta bận bay xa rồi.”
Vưu Nhiễm nhẹ giọng khuyên anh: “Bớt nói vài câu đi.”
Tôi ăn hết miếng cuối cùng, đỡ bà ngoại đứng dậy.
“Chú Vạn, dì Vạn, chúng cháu đi trước.”
Mẹ Vạn Dư đuổi theo ra ngoài, miệng nói: “Tri Tri, con nhất định đừng để trong lòng. Dư Dư chỉ cứng miệng thôi.”
Tôi nhìn vào trong phòng bao.
Vạn Dư đang bóc tôm cho Vưu Nhiễm, động tác thuần thục như đã luyện ngàn lần.
Kiếp trước tôi cũng thích ăn tôm, nhưng anh chê vỏ đâm tay.
Tôi nói: “Dì ơi, anh ấy miệng thì cứng, tay lại mềm lắm.”
Mẹ Vạn Dư nhìn theo ánh mắt tôi vào trong, nụ cười đông cứng trên mặt.
Bà ngoại kéo tôi, xoay người bỏ đi.
Ở cửa thang máy, Vưu Nhiễm lại đuổi theo, nhét mạnh chiếc hộp vào lòng tôi.
“Tri Tri, chị đừng hiểu lầm em và Dư Dư.”
Tôi đặt hộp lên thùng rác bên cạnh: “Vưu Nhiễm, cô không cần lần nào cũng đuổi ra diễn kịch. Ở đây không có khán giả.”
Vẻ dịu dàng trên mặt cô ta thu lại sạch sẽ gọn gàng: “Chị thật sự muốn đi?”
“Đúng.”
“Chị đi cũng tốt.” Cô ta hạ giọng, “Vạn Dư vốn dĩ không thích chị. Chị đừng lúc nào cũng lấy giao tình hai nhà ra trói buộc anh ấy.”
Cửa thang máy mở.
Tôi bước vào, nhấn tầng một.
Trước khi cửa thang máy khép lại, tôi nói: “Anh ta thích ai, cô tìm anh ta mà hỏi. Đừng hỏi tôi.”
Vưu Nhiễm đứng ngoài thang máy, bỗng cười: “Cô đoán xem cuối cùng anh ấy có phát hiện ra người thật sự hiểu anh ấy là tôi không?”
Tôi đỡ bà ngoại, nói với cô ta: “Vậy chúc hai người hiểu nhau đến già.”
Cửa thang máy khép lại.
Bà ngoại vỗ tay tôi: “Tri Tri, con thật sự buông được sao?”
Tôi nhìn gương mặt trẻ trung phản chiếu trên vách thang máy: “Đang luyện.”
Điện thoại trong túi khẽ rung.
Tờ giấy kẹp trong lá thư cũ ghi một địa chỉ, kèm một dòng chữ nhỏ:
“Trước khi vào thu, đến gặp ta. Đồ mẹ con để lại cho con, không thể chậm trễ thêm nữa.”
3.
Trước khai giảng, tôi theo địa chỉ tìm đến con phố cũ trong mảnh giấy.
Sâu trong ngõ có một cửa tiệm mặt tiền cực nhỏ, dưới mái hiên treo một tấm biển gỗ đã bạc hết màu, trên đó viết ba chữ “Chẩm Chỉ Đường”.
Tôi vừa đẩy cửa bước vào, một ông lão mặc áo vải xám sau bàn ngẩng đầu lên.
Ông nhìn tôi, chiếc nhíp tre trong tay “cạch” một tiếng rơi xuống bàn.
“Giống, quá giống.”
Bà ngoại theo phản xạ chắn trước mặt tôi: “Ông là ai?”
Ông lão cúi xuống nhặt chiếc nhíp tre, giọng khàn khàn: “Ta họ Phó, mẹ cháu hồi trẻ từng học nghề bồi giấy ở chỗ ta.”
Tôi lấy lá thư trong túi ra: “Là ông viết ạ?”
“Không phải ta viết.” Bác Phó chỉ vào gian trong, “Là mẹ cháu hơn mười năm trước để lại. Bà ấy nói, nếu có một ngày con gái bà ấy thật sự đăng ký thi ngành thủ công này, thì giao lá thư ra.”
Tôi mở tờ giấy, trên đó chỉ có vài câu ngắn ngủi.
Nét chữ ngay ngắn thanh tú, nhưng ngọn bút lại rất mạnh mẽ —
“Hãy học cho tử tế. Có một nghề trong tay, đi đến đâu cũng không hoảng.
Giấy vỡ còn vá được, người vỡ cũng vậy.”
Tôi nhìn chằm chằm mấy dòng chữ ấy rất lâu.
Bà ngoại quay mặt đi lau khóe mắt, miệng vẫn cứng: “Bà ấy đi sớm, ngược lại còn để lại mấy lời này giày vò người ta.”
Bác Phó mở cánh tủ, ôm ra một chiếc hộp dài: “Đây là đồ nghề năm xưa mẹ cháu dùng. Cháu muốn học, ta sẽ dạy cháu; cháu không muốn học, ta sẽ thay bà ấy giữ đến khi nhắm mắt.”
Tôi đưa tay nhận lấy.
Hộp mở ra, bên trong xếp ngay ngắn bút lông, dao cắt giấy, trâm xương, còn có một con dấu cũ.
Bà ngoại hỏi: “Mấy thứ này đáng tiền không?”
Bác Phó cười cười: “Người hiểu thì coi nó là bảo vật, người không hiểu thì coi nó là đống sắt vụn.”
Ngoài cửa truyền đến tiếng bước chân.
“Ông Phó, cháu đến lấy tranh.”
Giọng Vưu Nhiễm.
Tôi quay đầu lại, nhìn thấy cô ta đứng bên cửa, trong tay cầm phiếu lấy tranh, sau lưng là Vạn Dư.
Cô ta cũng nhìn thấy tôi, bước chân rõ ràng khựng lại.
Vạn Dư nhìn chiếc hộp gỗ trong tay tôi, lông mày nhíu lại: “Sao em lại ở đây?”
Tôi đậy nắp hộp: “Đi ngang qua.”
Vưu Nhiễm rất nhanh nặn ra một nụ cười: “Tri Tri cũng thích mấy món đồ cũ này à? Trùng hợp thật, tranh dự thi của tôi cũng được bồi ở đây.”
Bác Phó vẻ mặt nhạt nhẽo: “Cô Vưu, tranh ở trên bàn đằng kia, trả hết tiền còn lại rồi hãy lấy.”
Động tác lục túi của Vưu Nhiễm cứng lại.
Vạn Dư lập tức nói: “Tôi trả thay cô ấy.”
Bác Phó không nhận điện thoại của anh ta: “Ai mang phiếu đến thì người đó thanh toán. Tiệm này không nhận trả thay bằng tình nghĩa.”
Vưu Nhiễm không giữ nổi mặt: “Ông Phó, hôm nay cháu quên mang tiền, mai cháu mang đến trả ông được không?”
Bác Phó hất cằm về phía cửa: “Trên tấm biển ngoài cửa có ghi rồi, buôn bán nhỏ, nhất định không bán chịu.”
Giọng Vạn Dư lạnh đi: “Bao nhiêu? Tôi trả là được chứ gì.”
Bác Phó liếc anh ta một cái: “Cậu nhóc, nghe không hiểu à?”
Bà ngoại bên cạnh khẽ ho một tiếng, hình như đang nhịn cười.
Mặt Vưu Nhiễm lập tức đỏ bừng.
Cô ta lục khắp túi xách, lôi ra mấy tờ tiền mặt nhăn nhúm, đếm một hồi, vẫn còn thiếu ba trăm.
“Mai tôi mang đến, được không?”
Bác Phó cuộn tranh lại, đặt về trên quầy: “Vậy thì mai đến lấy.”
Vưu Nhiễm sốt ruột: “Không được, mai tôi phải nộp tác phẩm rồi!”
Vạn Dư quay đầu nhìn tôi: “Sầm Kim, em có mang tiền không? Cho mượn trước…” Anh ta khựng lại, rồi bổ sung một câu, “Cho Nhiễm Nhiễm mượn trước để ứng phó gấp.”
Tôi nhìn gương mặt đương nhiên của anh ta.
“Không có.”
Anh ta không tin: “Bà ngoại em vừa rút học phí cho em mà.”
Bà ngoại tại chỗ nhướng mày: “Vạn Dư, cháu nhòm túi tiền nhà bà làm gì?”
Vạn Dư bị bà chặn đến đỏ cả mặt: “Bà ngoại, cháu không có ý đó.”
Vưu Nhiễm khẽ kéo anh ta: “Thôi đi thôi đi, Tri Tri không cho mượn thì thôi, đừng làm khó cô ấy.”
Tôi nói với bác Phó: “Ông Phó, bộ dụng cụ này cháu xin mượn trước, hai ngày nữa đến học với ông.”
Bác Phó gật đầu.
Vạn Dư chắn trước mặt tôi: “Chỉ ba trăm tệ, em nhất định phải làm khó coi như vậy sao?”
Tôi hỏi ngược lại: “Hai người cộng lại không góp nổi ba trăm tệ, rốt cuộc ai mới khó coi?”
Người thợ mài khung tranh trong tiệm cúi đầu bật cười thành tiếng.
Vưu Nhiễm đứng không nổi nữa, móc điện thoại gọi bạn học vay tiền.
Gọi hết người này đến người khác, mà không một ai bắt máy.
Bác Phó quay về bàn ngồi xuống: “Cô Vưu, trước khi mặt trời lặn mà chưa thanh toán xong, tranh mai hãy đến lấy.”
Vạn Dư nhìn tôi, như thể tôi nợ anh ta một ân tình: “Sầm Kim, trước đây em không phải như vậy.”
Tôi ôm hộp gỗ bước qua ngưỡng cửa: “Trước đây tôi mù mắt.”
Bà ngoại theo sau, bổ sung một câu: “Bây giờ chữa khỏi rồi.”
Mặt Vạn Dư đen hẳn.
Bước ra khỏi phố cũ, vẫn còn nghe thấy tiếng khóc khe khẽ của Vưu Nhiễm trong tiệm, nói rằng mình không cố ý nợ tiền.
Giọng bác Phó phẳng lặng không chút gợn sóng: “Khóc không trả được nợ.”
Tôi thấy lời này thật hay.
Kiếp trước nước mắt tôi cũng chưa từng thay ai trả được nửa phần nợ.
Từ nay về sau, ai nợ thì tự người đó trả.
Ngày khai giảng, tôi không để Vạn Dư đưa.
Bà ngoại cùng tôi ngồi tàu xanh, lắc lư cả một đêm, đi đến Kính Châu.
Ngày nhập học báo danh, bàn của khoa tu phục lạnh lẽo đến mức chim sẻ có thể đậu xuống, mấy chuyên ngành hot bên cạnh đều xếp hàng dài, chỉ có chỗ chúng tôi là một chị khóa trên tóc ngắn đang gặm bánh chiên.
Chị ấy thấy tôi đến, mắt sáng lên: “Tân sinh? Cuối cùng cũng có người đến!”
Tôi đưa thư báo trúng tuyển qua.
Chị ấy tên Thạch Tảo, nói chuyện giòn như rang đậu.
“Sầm Kim đúng không? Ký túc xá tòa số ba. Nếu nhà em không có mỏ, chị khuyên em trước nên chuẩn bị tâm lý — khoa mình nghèo, bài nhiều, thầy nghiêm, ra trường phần lớn sẽ không đủ ăn.”
Bà ngoại nhướng mày: “Cô gái, cháu đang chiêu sinh hay đang khuyên người ta bỏ đi?”
Thạch Tảo cười toe: “Bà ơi, cháu nói thật lòng. Ai ở lại được, đều là yêu thật lòng.”
“Tôi ở lại.” Tôi nói.
Thạch Tảo đập chìa khóa ký túc xá vào tay tôi: “Được, có chí khí. Tối nay khoa có buổi đón tân sinh, đừng mặc váy trắng, kho hàng nhiều bụi.”
Bà ngoại giúp tôi sắp xếp xong, trước khi đi nhét cho tôi một túi vải: “Trong này là chiếc tạp dề cũ mẹ con từng mặc. Nếu con thật sự muốn học nghề này, thì mặc nó vào. Đừng chê cũ, người thợ sống bằng nghề trong tay.”
Tôi ôm bà.
Bà ghé sát tai tôi, hạ giọng: “Vạn Dư gọi cho bà mấy cuộc, hỏi số phòng ký túc xá của con, bà không nói.”
“Sau này cũng đừng nói.”
“Còn cần con dạy bà?” Bà ngoại hừ một tiếng, “Nó hỏi như tra hộ khẩu ấy, bà bảo nó thuộc lòng sổ hộ khẩu nhà nó trước rồi hẵng tới.”
Tôi bật cười thành tiếng.
Tối đón tân sinh.
Chủ nhiệm khoa Phương Nghiễn Niên chừng hơn bốn mươi tuổi, đứng trước một chiếc bàn dài trong kho cũ, trên bàn rải rác mấy mảnh tranh cũ nát và trang sách vụn.
Ông nói thẳng thắn: “Vào cửa này, đừng mong hào nhoáng. Ngồi được yên, tay vững, mắt sắc, còn hơn bất cứ thứ gì.”
Thạch Tảo ở bên cạnh tôi hạ giọng: “Thầy Phương miệng độc, từng khiến ba khóa sinh viên khóc.”
Phương Nghiễn Niên quét mắt một vòng: “Mỗi người lên chọn một mảnh vụn, nói xem đó là giấy gì, hỏng ở đâu, có thể vá được không.”
Tân sinh nhìn nhau, nửa ngày không ai động.
Phương Nghiễn Niên nói: “Bây giờ rút lui còn kịp, hành lý chưa mở, đỡ phiền.”
Đến lượt tôi, tôi cầm lên một góc giấy ố vàng.
Mặt giấy có vết nước, sợi giấy mềm nhũn, mép góc có lỗ mọt nhỏ.
Tôi nói: “Giấy trúc, từng bị ẩm, lỗ mọt cũ, không thể hồ trực tiếp. Phải làm sạch trước, ép phẳng, tìm giấy cũ tương tự để thử vá.”
Phương Nghiễn Niên gõ hai cái lên mép bàn: “Ai dạy cháu?”
“Trưởng bối trong nhà từng để lại cho cháu một bộ dụng cụ.”
Thạch Tảo huých cùi chỏ vào tôi: “Sư muội nhỏ được đấy.”
Một nữ sinh ở hàng sau bĩu môi: “Chắc là học thuộc tài liệu trước thôi.”
Phương Nghiễn Niên lại cầm lên một mảnh khác: “Vậy cháu xem thử cái này.”
Tôi nhìn một cái: “Không phải v/ế/t t/h/ư/ơ/n/g cũ, là vết xé do người tạo ra. Miệng đứt còn mới, sợi giấy vẫn còn cứng.”
Kho hàng bỗng chốc im lặng.
Phương Nghiễn Niên nhìn tôi mấy giây, cất mảnh vụn trở lại hộp: “Tám giờ sáng mai, đến phòng tu phục.”
Đợi ông đi xa, Thạch Tảo vỗ đùi: “Sầm Kim, cậu xong rồi. Thầy Phương để mắt tới cậu rồi.”
“Chuyện tốt?”
“Chuyện tốt có thể mệt c/h/ế/c người.”
Đêm đó, trong ký túc xá, tôi sắp xếp lại bộ dụng cụ mẹ để lại, lau sạch từng món một, đặt ngay ngắn.
Dưới con dấu cũ ấy, khắc bốn chữ nhỏ: Như Tảo Khả Kỳ.
Tôi dùng nó ấn xuống một dấu trên giấy, màu son đỏ tươi.
Vừa đóng xong dấu, dưới lầu ký túc xá bỗng truyền đến một tiếng hét lớn: “Sầm Kim! Em xuống đây cho anh!”
Tôi nằm bên cửa sổ nhìn xuống.
Vạn Dư đứng dưới đèn đường, tay xách một túi hành lý, Vưu Nhiễm đứng sau lưng anh ta, trong lòng ôm một chiếc áo khoác.
Anh ta ngẩng đầu hét: “Em một mình chạy xa như vậy, không phải là đợi anh đuổi theo sao? Anh đến rồi, đừng làm loạn nữa.”
Cả tòa nhà ký túc xá nữ, cửa sổ đồng loạt thò ra một hàng đầu.
Thạch Tảo cũng chen tới bên cửa sổ xem náo nhiệt: “Trời đất ơi, vị này là bức tượng biết nói tự cảm động chính mình từ đâu tới vậy?”
Tôi cũng mở cửa sổ: “Vạn Dư, đây là ký túc xá nữ, anh còn hét nữa tôi báo cảnh sát.”
Vưu Nhiễm ngẩng mặt, giọng mềm mại: “Kim Kim, Dư Dư ngồi xe năm tiếng tới thăm cậu, cậu đừng lạnh nhạt với anh ấy mà.”
“Anh ta ngồi xe năm tiếng, phạm quy định nào? Muốn tôi trao cho anh ta giải thưởng vượt đường xa à?”
Trên lầu đột nhiên bùng lên một tràng cười.
Vạn Dư m/ấ/t mặt: “Sầm Kim! Em nhất định phải làm anh m/ấ/t mặt trước bao nhiêu người như vậy sao?”
“Khán giả là do anh tự gọi tới, sao lại trách tôi?”
Dì quản lý ký túc xá xách sổ đăng ký bước ra: “Này này này! Người ngoài trường không được vào! Còn ồn nữa tôi gọi phòng bảo vệ đấy!”
Vạn Dư chỉ vào tôi: “Em xuống đây, chúng ta nói cho rõ ràng!”
“Không rảnh.” Tôi đóng cửa sổ.
Dưới lầu, Vưu Nhiễm không biết nói gì với Vạn Dư, hình như sắp khóc.
Vạn Dư đỡ cô ta, lại ngước lên nhìn một cái, lạnh lùng nói: “Sầm Kim, em sẽ hối hận.”
Thạch Tảo hỏi tôi: “Thật sự không xuống à?”
Tôi mở một cuốn giáo trình nhập môn tu phục: “Tay bẩn, không muốn chạm vào rác.”
Sáng hôm sau tám giờ, tôi bước vào phòng tu phục.
Phương Nghiễn Niên trải một bức cổ họa đầy vết mốc lên bàn dài, động tác cực nhẹ: “Học làm sạch trước. Tay nặng một phần, bức họa này sẽ thiếu một mảng.”
Thạch Tảo bên cạnh khẩu hình với tôi: Đừng sợ, thầy chỉ to giọng thôi.
Tôi cầm cọ lông mềm lên, còn chưa chạm vào mặt giấy, ngoài cửa bỗng truyền đến tiếng ồn ào.
“Tôi tìm Sầm Kim.”
Giọng Vạn Dư.
Phương Nghiễn Niên không ngẩng đầu: “Ai cho vào?”
Vưu Nhiễm theo sau Vạn Dư, trong tay xách một chiếc bình giữ nhiệt.
Vừa thấy tình hình trong phòng, cô ta lập tức lộ vẻ áy náy: “Thưa thầy, xin lỗi, bọn em không cố ý quấy rầy. Hôm qua Tri Tri không chịu xuống lầu, Dư Dư không yên tâm, nên…”
Phương Nghiễn Niên nhìn tôi một cái: “Quen à?”
“Quen, không thân lắm.”
Mặt Vạn Dư trầm xuống: “Sầm Kim, em nói vậy là có ý gì?”
Vưu Nhiễm vội vàng đặt bình giữ nhiệt bên mép bàn: “Tri Tri, tôi nấu cho cậu ít cháo. Cậu một mình ở ngoài không ai chăm sóc, không thể cứ giận dỗi với Dư Dư mãi.”
Thạch Tảo khoanh tay trước ngực: “Bạn học này, phòng tu phục không cho phép mang thức ăn vào.”
Vưu Nhiễm sững người: “Tôi, tôi không biết.”
Phương Nghiễn Niên giơ tay chỉ về phía cửa: “Mang ra ngoài.”
Vạn Dư nhíu mày: “Chỉ một bình cháo thôi, cần gì phải vậy?”
Giọng Phương Nghiễn Niên không chút gợn sóng: “Nấm mốc, trứng côn trùng, dầu mỡ, đều bắt đầu từ cái gọi là chỉ một bình cháo thôi.”
Vạn Dư lại quay mũi nhọn về phía tôi: “Em cứ để thầy đuổi bọn anh như vậy sao?”
Tôi đặt cọ lông xuống: “Thầy Phương làm theo quy định, không phải nhắm vào các người.”
Vưu Nhiễm cúi đầu xách bình, tay không biết thế nào lại trượt, nắp bình giữ nhiệt “choang” một tiếng bật ra, cháo đổ đầy đất, có mấy giọt bắn lên mép bàn dài.
Tất cả mọi người trong phòng tu phục đều dừng động tác.
Phương Nghiễn Niên bước nhanh tới, kiểm tra bức họa trước.
Thạch Tảo kêu lên: “Chỉ thiếu một chút xíu thôi đấy! Rốt cuộc cậu có biết cầm đồ không?”
Vưu Nhiễm sợ đến lùi nửa bước: “Tôi không cố ý…”
Vạn Dư lập tức dang tay chắn trước mặt cô ta: “Cô ấy nói không cố ý rồi, các người cứ hung dữ cái gì?”
Phương Nghiễn Niên không nổi giận, trong tay nắm khăn khô lau mép bàn: “Ra ngoài.”
Vạn Dư còn muốn tranh cãi: “Bọn em xin lỗi rồi!”
Phương Nghiễn Niên nhấc mí mắt: “Tôi bảo các người, ra ngoài.”
Vưu Nhiễm nước mắt rơi ào: “Dư Dư, đi thôi, đừng để Tri Tri khó xử.”
Câu này của cô ta giống như một cây gai cực kỳ quen thuộc.
Kiếp trước cô ta gây họa, cuối cùng luôn biến thành nợ ân tình của tôi.
Tôi đi tới cửa, lấy dụng cụ vệ sinh đưa cho Vạn Dư: “Lau sạch rồi hẵng đi.”
Anh ta không dám tin: “Em bảo anh lau sàn?”
“Người là do anh dẫn vào.”
“Sầm Kim, em đừng quá đáng.”
Thạch Tảo móc điện thoại ra: “Hay là bây giờ tôi gọi phòng bảo vệ, tiện thể cho họ thấy người ngoài trường xông vào phòng tu phục còn suýt nữa hại đến văn vật.”
Sắc mặt Vạn Dư xanh mét.
Vưu Nhiễm kéo anh ta: “Đừng, tôi lau.”
Cô ta ngồi xổm xuống, rút mấy tờ khăn giấy lau loạn lên, càng lau càng dính.
Thạch Tảo nhìn không nổi: “Khăn giấy rơi đầy sợi! Đổi khăn đi!”
Vưu Nhiễm bị quát đến luống cuống tay chân.
Vạn Dư cuối cùng cũng trầm mặt giành lấy cây lau nhà, động tác cứng ngắc lau qua.
Cửa phòng tu phục tụ tập không ít người hóng chuyện.
Có người nhỏ giọng hỏi: “Người tối qua gào dưới lầu ký túc xá nữ chính là anh ta đấy à?”
“Trời, hôm nay lại đuổi tới phòng tu phục, dán keo rồi à?”
Mặt Vạn Dư càng lúc càng đen.
Lau xong sàn, anh ta ném mạnh cây lau nhà về phía cửa, quay mặt nhìn chằm chằm tôi: “Hài lòng chưa?”
Tôi kiểm tra mặt đất: “Chỗ kia vẫn còn một mảng.”
Thạch Tảo phì cười.
Mặt Vạn Dư đỏ bừng, xoay người sải bước đi.
Vưu Nhiễm lau nước mắt đi theo, trước khi ra cửa còn quay đầu nhìn tôi một cái.
Ánh mắt đó không còn chút yếu mềm nào, chỉ còn một tia oán độc dài nhọn.
Phương Nghiễn Niên đợi hai người họ đi xa hẳn, mới đưa lại cọ mềm cho tôi: “Tiếp tục luyện.”
Tôi nhận lấy cọ, tay rất vững.
4.
Sau giờ học, Phương Nghiễn Niên gọi tôi lại.
“Sư huynh họ Phó có gửi thư cho tôi, nói mẹ cháu là học trò có thiên phú nhất mà ông ấy từng dạy.”
Tôi không lên tiếng.
Phương Nghiễn Niên đẩy tới một tờ đơn xin việc: “Kho dữ liệu của trường có một lô hồ sơ cũ cần người sắp xếp. Tiền công không nhiều, nhưng có thể luyện tay nghề, cháu có nhận không?”
Tôi liếc qua tờ bảng.
Đơn vị đóng dấu phía dưới là “Kho lưu trữ văn vật Tái Chu” của thành phố.
Kiếp trước, Vạn Dư vì tổ chức buổi triển lãm tranh thành cổ cho Vưu Nhiễm, đã tốn rất nhiều công sức mới mượn được từ đây một lô bản vẽ tòa nhà cũ.
Tôi nắm chặt tờ bảng: “Khi nào bắt đầu làm?”
“Tối mai.”
Tối hôm đó tôi đến kho lưu trữ.
Kho nằm ở tòa sau của thư viện cũ, bụi dày, đèn sáng dẹt, gió lạnh luồn qua khe cửa sổ vào trong.
Người quản lý họ Đằng, người khác đều gọi là dì Đằng, nói chuyện như gảy hạt bàn tính, lách cách giòn tan.
“Sinh viên mười lăm tệ một giờ, đến muộn trừ mười tệ, làm m/ấ/t một trang giấy sẽ trừ đến khi cháu khóc. Ký không?”
Thạch Tảo đập bàn thay tôi: “Dì Đằng, dì tuyển người phụ giúp hay tuyển phu dài hạn vậy?”
Dì Đằng liếc cô ấy một cái: “Năm ngoái cháu xé hỏng một trang bìa, đền ba tháng tiền ăn, quên rồi à?”
Thạch Tảo rụt cổ: “Đó gọi là kinh nghiệm chưa đủ.”
Tôi ký tên.
Dì Đằng nhìn chữ tôi viết, nhướng mày: “Chữ đẹp đấy. Tay có vững không?”
“Thử là biết ngay.”
Dì ấy đẩy một chồng hồ sơ cũ ố vàng ẩm trước mặt tôi: “Phân loại trước. Hư tổn, mốc biến, thiếu trang, tách riêng ra xếp. Đừng gắng sức.”
Bận đến chín giờ tối, trong kho chỉ còn tôi và dì Đằng.
Khi tôi lật đến một quyển hồ sơ cũ về việc tu sửa nhà họ Vạn, trên bìa viết “Sổ tu sửa kiến trúc nhà cũ họ Vạn ở phía nam thành”.
Giữa các trang sổ có kẹp một bản vẽ tay.
Một góc bị thiếu, như bị ai đó xé đi.
Tay tôi dừng lại một lát.
Dì Đằng lập tức nhìn sang: “Sao vậy?”
“Trang này từng bị người ta rút ra.”
Bà ấy bước tới: “Cháu nhìn ra từ đâu?”
“Vết kẹp còn mới, số trang không liên tục. Trang bị thiếu, không phải tự nhiên rơi ra.”
Dì Đằng nhận lấy quyển sổ lật thử, sắc mặt thay đổi: “Cháu coi như không nhìn thấy gì hết.”
“Vâng.”
Chúng tôi đang nói thì ngoài cửa có người gõ cửa sổ.
Vạn Dư đứng bên ngoài, Vưu Nhiễm ở bên cạnh anh ta.
Dì Đằng hỏi: “Tìm cháu à?”
“Không muốn gặp.”
Dì Đằng mở một cánh cửa sổ, giọng đầy nội lực: “Kho lưu trữ sắp đóng cửa rồi! Có việc mai đến!”
Vạn Dư vẫn nhìn thấy tôi, trực tiếp mở lời: “Sầm Kim, mẹ anh bảo em cuối tuần về nhà ăn cơm.”
Tôi không ngẩng đầu: “Không về.”
Vưu Nhiễm lấy từ trong túi ra một tấm thiệp mời triển lãm tranh: “Tri Tri, trường bọn tôi và Hội Mỹ thuật Thanh niên Hồ Thành tổ chức một buổi triển lãm chung, tôi có một bức được chọn. Nghe Dư Dư nói cậu cũng thích nhà cũ giấy cũ, muốn mời cậu đến xem.”
Thạch Tảo không biết từ đâu chui ra ôm một chồng sách: “Chậc chậc chậc, vì đưa một tấm thiệp mời mà đuổi tới kho lưu trữ, hai người đúng là chịu khó thật.”
Vưu Nhiễm gượng gạo kéo khóe miệng: “Tôi chỉ muốn nói chuyện rõ ràng với Tri Tri.”
Tôi cất tài liệu trong tay về đúng chỗ: “Chúng ta chưa từng tốt đẹp gì cả.”
Giọng Vạn Dư lạnh đi ba phần: “Sầm Kim, em nhất định phải nói câu nào cũng tuyệt tình sao?”
Dì Đằng lại đẩy thêm một cánh cửa sổ: “Bạn học, đây là kho lưu trữ, không phải đình cãi nhau. Muốn cãi thì ra ngoài cãi, đừng chắn tôi khóa cửa.”
Vưu Nhiễm đặt thiệp mời lên bệ cửa sổ: “Tri Tri, thiệp tôi để ở đây. Cậu không đến, tôi tuyệt đối sẽ không trách cậu.”
Một cơn gió lùa qua khe cửa sổ, thổi tấm thiệp rơi xuống đất, vừa hay lăn vào đống bụi.
Thạch Tảo vui vẻ: “Ý trời.”
Vưu Nhiễm cúi người nhặt, nhưng Vạn Dư đã nhặt trước, phủi bụi nhét vào túi: “Nhiễm Nhiễm, chúng ta đi. Cô ấy bây giờ ai khuyên cũng không nghe.”
Đợi bọn họ đi xa, dì Đằng nhìn tôi hỏi: “Cháu có quan hệ gì với nhà họ Vạn?”
Tay tôi vẫn làm việc không ngừng: “Hàng xóm phố cũ.”
Dì Đằng khóa cuốn hồ sơ nhà họ Vạn vào ngăn kéo: “Tránh xa bọn họ ra. Mấy hôm trước còn có người chạy đến mượn lô bản vẽ kiến trúc cũ này, thủ tục không đầy đủ, khí thế thì không nhỏ.”
“Ai vậy?”
“Một bà Vạn, dẫn theo một cô gái vẽ tranh.” Dì Đằng thu chùm chìa khóa về bên hông, “Nói muốn làm gì đó triển lãm ký ức thành cũ, dùng hai ngày sẽ trả. Hồ sơ loại này, cho mượn một trang là m/ấ/t một trang, tôi không đưa.”
Tôi trầm ngâm, thì ra kiếp trước Vưu Nhiễm nhờ một loạt tranh hoài cổ thành cũ mà nổi danh trong giới nghệ thuật, Vạn Dư gặp ai cũng khen cô ta có linh khí.
Nhưng chi tiết kiến trúc trong loạt tranh đó, sau này bị cơ quan bảo tồn văn hóa chỉ ra là trùng khớp cao độ với một lô hồ sơ cũ chưa công bố.
Lúc đó tôi còn theo lời Vạn Dư đứng ra thanh minh giúp cô ta, nói đại khái là tâm linh tương thông.
Thì ra từ lúc đó, cô ta đã muốn thò tay vào lấy rồi.
Dì Đằng gõ gõ mặt bàn: “Ngẩn người gì đấy? Tan ca.”
Tôi kẹp tờ giấy vụn trong tay lại: “Dì Đằng, nếu có người muốn trộm hồ sơ trong kho này, sẽ ra tay từ đâu?”
Dì Đằng nhìn chằm chằm tôi một lúc lâu: “Con nhóc, cháu hỏi nghe đáng sợ đấy.”
“Cháu sợ bị trừ lương thôi ạ.”
Bà ấy hừ cười một tiếng: “Cửa sau, cửa sổ cũ, lúc tôi ngủ gật. Nhưng nếu ai thật sự dám động vào, tôi chặt tay ăn cơm của kẻ đó.”
Cuối tuần, triển lãm chung của Vưu Nhiễm khai mạc.
Tôi không định đi.
Nhưng dì Đằng sáng sớm đã gọi tôi dậy, đập một tấm ảnh lên tủ đầu giường.
Trong ảnh, bức tranh của Vưu Nhiễm treo chính giữa phòng triển lãm, vẽ đúng sân sau nhà cũ họ Vạn.
Hoa văn cửa sổ khuyết góc ở phía đông nam trong tranh, gần như khớp hoàn hảo với bản vẽ tay bị thiếu trong tập hồ sơ.
Sắc mặt dì Đằng xanh mét: “Sầm Kim, theo tôi đến phòng triển lãm.”
Thạch Tảo lăn xuống khỏi giường: “Chuyện bắt trộm sao tôi có thể bỏ lỡ!”
Tôi nhìn tên Vưu Nhiễm trên tấm ảnh, chậm rãi cất hộp dụng cụ lại.
Món nợ kiếp trước tôi che giúp cô ta, lần này nên tính cho rõ ràng trước mặt mọi người.
Phòng triển lãm nằm ở tân quán Học viện Mỹ thuật Hồ Thành.
Trước bức tranh của Vưu Nhiễm tụ tập không ít người, Vạn Dư như một người bảo vệ trung thành đứng bên cạnh.
Vưu Nhiễm đang đối diện micro của một phóng viên trong trường, nói năng thoải mái: “Cảm hứng của bức tranh này đến từ ký ức thành cũ. Từ nhỏ tôi đã thích kiến trúc cổ, muốn giữ lại những thứ đã tan biến trong thời gian.”
“Nghe nói cô đã thu thập rất nhiều tài liệu cho bức tranh này?”
Vưu Nhiễm mỉm cười gật đầu: “Nhờ vị tiên sinh bên cạnh tôi giúp rất nhiều, nhà cũ của anh ấy cũng cho tôi nhiều cảm hứng.”
Ánh mắt Vạn Dư nhìn cô ta gần như muốn tràn ra nước.
Thạch Tảo hạ giọng mắng bên tai tôi: “Trộm hồ sơ mà còn dám nói chuyện cảm hứng, mặt dày đến mức có thể trực tiếp lấy làm bìa sổ.”
Dì Đằng sải bước tiến lên: “Bạn học Vưu, nguồn tài liệu của bức tranh này, phiền cô nói rõ.”
Vưu Nhiễm thấy là bà ấy, nụ cười khựng lại.
Vạn Dư nhíu mày: “Các người đến đây làm gì?”
Dì Đằng giơ thẻ công tác: “Quản lý kho lưu trữ Đại học Hồ Thành. Bức tranh của bạn học Vưu có chi tiết trùng khớp cao độ với một bản vẽ tu sửa tòa nhà cũ chưa công bố trong kho.”
Hiện trường im lặng một lát.
Vưu Nhiễm nhanh chóng nói: “Thưa thầy, có phải thầy hiểu lầm rồi? Tôi nhờ Dư Dư đưa tôi đến nhà cũ vẽ thực cảnh, tự mình vẽ ra.”
Dì Đằng hỏi: “Cô đã đến cửa sổ bị bịt kín ở tận cùng dãy nhà phía tây sân sau chưa?”
Vưu Nhiễm cứng họng.
Vạn Dư đỡ lời cho cô ta: “Tôi đưa cô ấy đến rồi.”
Dì Đằng cười lạnh: “Cửa sổ đó đã bị xây bịt từ mười năm trước, tường ngoài cũng được cải tạo lại. Trong hồ sơ vẽ là hình dạng trước khi bị xây bịt. Các người xuyên tường vào xem à?”
Dưới khán đài lập tức rộ lên tiếng xì xào.
Mặt Vưu Nhiễm trắng bệch: “Tôi có thể, có thể là đã xem ảnh cũ nhà Dư Dư…”
Lúc này tôi mới lên tiếng: “Nhà họ Vạn có tấm ảnh cũ nào ở góc độ đó không?”
Vạn Dư trừng mắt nhìn tôi: “Sầm Kim, chuyện này không liên quan đến em.”
Tôi nhìn anh ta: “Trang bị thiếu trong tập hồ sơ đó, là do tôi phát hiện khi phân loại.”
Phóng viên lập tức quay ống kính lại: “Trang bị thiếu? Vừa nãy thầy nói trang bị thiếu…”
Dì Đằng nói: “Hồ sơ tu sửa nhà cũ họ Vạn thiếu m/ấ/t một trang. Trong tranh của bạn học Vưu, vừa hay dùng chi tiết kiến trúc chưa công bố trên trang bị thiếu đó.”
Nước mắt Vưu Nhiễm lập tức trào ra: “Tôi không ăn trộm! Sầm Kim, cậu vẫn còn hận tôi vì tôi và Dư Dư thân thiết, đúng không? Sao cậu có thể hủy hoại tôi như vậy…”
Lời cô ta vừa dứt, mấy ánh mắt trách móc lập tức đổ dồn về phía tôi.
Vạn Dư bước một bước tới trước mặt cô ta, chắn tôi lại: “Sầm Kim! Tôi nói cho em biết, em đuổi tới đây gây chuyện, chẳng qua là vì tôi không chịu dỗ em thôi, đúng không?”
Thạch Tảo tức đến bật cười: “Anh coi mình là rau cải khô à? Ai thấy cũng phải gắp một đũa?”
Vạn Dư không thèm nhìn cô ấy, chỉ khóa chặt tôi: “Em nói cô ấy trộm hồ sơ, bằng chứng đâu?”
Dì Đằng vừa định mở miệng, ở cửa phòng triển lãm truyền đến một giọng nói: “Có.”
Phương Nghiễn Niên từ ngoài cửa bước vào, trong tay cầm một phong bì giấy kraft, sau lưng là giáo viên phòng giáo vụ của học viện mỹ thuật.
Ông đặt phong bì lên bục triển lãm: “Hành lang kho lưu trữ có camera. Chiều thứ Tư tuần trước, bạn học Vưu tiến vào khu sau tòa nhà cũ lúc ba giờ, lý do đăng ký là tìm người. Mười tám phút sau khi cô rời đi, hồ sơ nhà cũ họ Vạn thiếu m/ấ/t một trang.”
Vưu Nhiễm đột ngột nhìn về phía Vạn Dư.
Vạn Dư cũng sững người: “Em đến kho lưu trữ rồi?”
Vưu Nhiễm hoảng loạn xua tay: “Em đi tìm Tri Tri! Em không lấy!”
Phương Nghiễn Niên lấy ra ảnh chụp camera phóng to: trên hình, tay Vưu Nhiễm thò vào khe bên giá sách, rút ra một tờ giấy nhét vào cặp tranh.
Trong phòng triển lãm bùng lên một tràng tiếng hít khí bị nén thấp.
Vưu Nhiễm lùi một bước, eo sau đập vào giá vẽ, khung tranh khẽ lắc.
Vạn Dư đưa tay định đỡ cô ta, tay duỗi được nửa đường lại dừng lại.
Vưu Nhiễm nắm lấy tay áo anh ta: “Dư Dư, anh tin em, em chỉ thấy tờ giấy rơi trên đất, muốn giúp nhặt lên thôi…”
Dì Đằng cười lạnh: “Nhặt lên rồi nhặt vào tranh của mình, còn nhặt đẹp ra phết nhỉ?”
Thạch Tảo bên cạnh bồi thêm một dao: “Công lực bố cục vô cùng vững chắc.”
Vưu Nhiễm khóc càng dữ: “Sầm Kim! Có phải cậu cố ý ném tờ giấy ở đó để dụ tôi? Cậu biết tôi gấp phải nộp tác phẩm!”
Vạn Dư quay đầu nhìn chằm chằm tôi: “Sầm Kim, có phải em không?”
Tôi suýt bật cười: “Vạn Dư. Người lấy giấy trong camera là cô ta, tranh là của cô ta, triển lãm là của cô ta, vinh dự cũng là cô ta nhận. Tiếp theo anh có phải còn trách tôi trong mơ báo mộng cho cô ta cảm hứng không?”
Trong đám đông vây xem có người không nhịn được bật cười.
Giáo viên phòng giáo vụ nghiêm mặt nói: “Bạn học Vưu Nhiễm, mời theo chúng tôi đến văn phòng giải thích tình hình. Tác phẩm tạm thời gỡ xuống trước.”
Vưu Nhiễm nắm chặt lấy Vạn Dư: “Dư Dư, anh giúp em nói một câu đi!”
Vạn Dư nhìn tấm ảnh chụp màn hình đó, sắc mặt đổi tới đổi lui, cuối cùng chỉ hạ giọng nói: “Thưa thầy… Nhiễm Nhiễm cô ấy, có lẽ là nhất thời hồ đồ…”
Vưu Nhiễm như vớ được cọng rơm cứu mạng: “Đúng đúng, em không cố ý!”
Dì Đằng giọng cực lạnh: “Trộm chính là trộm. Đừng nói cố ý nghe như bị trượt chân.”
Khi tác phẩm bị gỡ xuống, Vưu Nhiễm đứng nguyên tại chỗ, lớp trang điểm khóc lem nhem một mảng.
Kiếp trước tôi đã thay cô ta che đậy quá nhiều cảnh tượng như thế này.
Lần này tôi đứng trong đám đông, nhìn cô ta một mình đối diện từng ánh mắt.
Vạn Dư bỗng bước đến trước mặt tôi, hạ giọng chất vấn: “Em đã biết từ lâu, sao không nhắc anh ngay trước mặt?”
Tôi ngẩng đầu nhìn anh ta: “Nhắc anh đừng giúp cô ta trộm, hay nhắc anh đừng thay cô ta che đậy?”
Anh ta cứng họng.
“Vạn Dư, không phải ai cũng phải giữ thể diện cho Vưu Nhiễm.”
Anh ta nghiến răng: “Em thật sự thay đổi quá nhiều, xa lạ đến đáng sợ.”
Tôi ôm hộp dụng cụ trong lòng: “Xa lạ vừa hay.”
Bước ra khỏi phòng triển lãm, Thạch Tảo đặt tay lên vai tôi: “Sướng thật! Cậu thấy mặt anh ta chưa? Như nuốt nửa miếng giẻ lau ấy.”
Dì Đằng hiếm khi nặn ra một nụ cười: “Sầm Kim, hôm nay coi như cháu lập công. Trang hồ sơ đó không đòi lại được, nửa năm nay tôi coi như làm không.”
Phương Nghiễn Niên cũng bước ra mấy bước, nói sau lưng: “Sầm Kim, tuần sau Bảo tàng thành phố có suất làm tình nguyện viên cho dự án tu phục, tôi muốn đề cử cháu.”
Bảo tàng thành phố.
Kiếp trước, buổi triển lãm khiến Vưu Nhiễm nổi tiếng đó, chính là mượn danh tiếng của Bảo tàng thành phố.
Tôi dừng bước: “Đi.”
Sau khi vào thu, tôi vào khoa tu phục của Bảo tàng thành phố.
Người dẫn bọn tôi là một cô giáo họ Phó, tóc búi gọn gàng, nói chuyện như cắt vải: “Ở đây chúng tôi không cần người xem náo nhiệt, mà cần người ngồi được ghế lạnh. Phương Nghiễn Niên đề cử cháu?”
“Vâng.”
Cô ấy đẩy tới một quyển bản rập hư tổn: “Đăng ký trước, đừng chạm vào bản gốc.”
Tôi ngồi xuống điền bảng.
Chưa viết được mấy dòng, cửa đã truyền đến một giọng nói quen thuộc: “Cô Phó, trùng hợp quá.”
Vưu Nhiễm đứng đó, sau lưng là Vạn Dư và một người phụ nữ ăn mặc bảnh bao.
Người phụ nữ nở nụ cười chất đầy trên mặt: “Cô Phó, tôi là mẹ của Vạn Dư. Dư Dư nhà tôi là sinh viên học viện kiến trúc, luôn có hứng thú với kiến trúc cổ; đứa bé này tên Nhiễm Nhiễm, tuy trước đây có chút hiểu lầm, nhưng vẽ tranh thật sự có thiên phú. Tôi muốn để nó đến bảo tàng làm tình nguyện viên, rèn luyện một chút.”
Cô Phó lật hai trang bảng đăng ký: “Vưu Nhiễm? Người đã bị Học viện Mỹ thuật Hồ Thành thông báo xử lý kỷ luật?”
Mặt Vưu Nhiễm lập tức trắng bệch.
Người phụ nữ vội nói: “Trẻ con tuổi còn nhỏ, biết sai sửa được là tốt. Cũng không thể đập một gậy c/h/ế/c luôn chứ.”
Cô Phó nhìn bà ta một cái: “Bảo tàng không phải lớp bổ túc đạo đức tư tưởng.”
Vạn Dư nhíu mày: “Cô, cũng không cần nói cay nghiệt như vậy chứ?”
Cô Phó đóng quyển sổ đăng ký lại: “Đồ trong này, thiếu một mảnh là vĩnh viễn không lấy lại được. Nghe không nổi lời cay nghiệt, thì có thể nhấc chân đi chỗ khác.”
Mặt người phụ nữ không giữ nổi.
Vưu Nhiễm cắn môi, nhìn thấy tôi: “Trùng hợp thật… Tri Tri, thì ra cậu cũng ở đây à?”
Người phụ nữ như bắt được đầu dây: “Ái chà Tri Tri! Cháu giúp Nhiễm Nhiễm nói một câu đi. Nó với cháu từ nhỏ cũng là chị em, hà tất để cô giáo hiểu lầm nó.”
Ngòi bút tôi không dừng: “Cô Phó không hiểu lầm cô ấy.”
Vạn Dư đè nén lửa giận: “Sầm Kim, em nhất định phải làm mọi chuyện đến tuyệt sao?”
Tôi ngước mắt: “Tôi chỉ ngồi đây điền bảng của mình. Các người tự đụng vào, ngược lại thành lỗi của tôi à?”
Cô Phó nhìn chúng tôi: “Quen nhau à?”
“Không tính là thân.”
Sắc mặt người phụ nữ có chút khó coi: “Tri Tri, hồi nhỏ cháu thường ở nhà dì ăn cơm mà.”
Tôi đưa tờ bảng đã điền xong qua: “Cho nên tôi không báo cảnh sát, chỉ để nhà trường xử lý.”
Cô Phó khi nhận bảng hơi khựng lại một chút, như thể vừa cười một cái.
Nước mắt Vưu Nhiễm lại bắt đầu lưng tròng: “Dì ơi, mình đi thôi… Con không muốn để Tri Tri khó xử.”
Người phụ nữ vỗ tay cô ta: “Haiz, Nhiễm Nhiễm đúng là quá hiểu chuyện.”
Cô Phó nhạt nhẽo bổ sung một câu: “Người thật sự hiểu chuyện, sẽ không lấy hồ sơ cũ của nhà người khác làm cảm hứng của mình.”
Vạn Dư cuối cùng không nhịn nổi nữa: “Đủ rồi! Nhiễm Nhiễm đã bị xử lý kỷ luật rồi, các người còn muốn thế nào?”
Cô Phó nhìn anh ta, bình tĩnh nói: “Chúng tôi không muốn thế nào, chỉ là muốn cô ấy đừng vào kho.”
Câu này dứt khoát như khóa cửa.
Vạn Dư mặt âm trầm dẫn Vưu Nhiễm đi. Người phụ nữ trước khi đi nhìn tôi một cái: “Tri Tri, bây giờ cháu thật sự không màng chút tình cũ nào nữa rồi.”
Tôi khách khí nói: “Dì ạ, tình cũ là tình cũ. Sổ nợ cũ không thể dùng để trừ tiền phạt.”
Kho trong bảo tàng yên tĩnh hơn trường học.
Khi tôi đăng ký bản rập, cô Phó đứng bên cạnh nhìn một lúc.
“Cháu từng luyện qua?”
“Trong nhà có để lại mấy món dụng cụ cũ.”
“Ai để lại?”
Tôi khựng lại: “Mẹ cháu để lại.”
“Mẹ cháu tên gì?”
“Phùng Vy.”
Quyển sổ đăng ký trong tay cô Phó “bốp” một tiếng rơi xuống bàn.
Cô cúi xuống nhặt lên, giọng nhẹ đi vài phần: “Cháu là con gái của Phùng Vy?”
Tôi gật đầu.
Cô trừng mắt nhìn tôi hồi lâu, bỗng nói: “Không trách được. Mẹ cháu năm đó từng tu sửa một cuốn kinh tàn trong bảo tàng này, đôi tay vững đến mức khiến các thầy thợ lão làng đều kinh ngạc.”
Đó là lần đầu tiên tôi nghe người khác kể về dáng vẻ thời trẻ của bà.
“Bà ấy rất giỏi ạ?”
Cô Phó sắp lại găng tay ngay ngắn: “Giỏi, cũng rất bướng. Nếu bà ấy còn sống, bác Phó thế nào cũng sẽ không giữ đống dụng cụ đó đến khi tóc bạc hết.”
Tôi không hỏi thêm nữa.
Nhưng cô Phó lại nhìn sâu vào trong kho: “Tháng sau bảo tàng sẽ công khai tu phục một lô tàn quyển, đang thiếu một trợ lý trẻ. Cháu làm cho xong phần đăng ký trong tay trước đã, đừng để xảy ra sai sót.”
Tối về trường, Vạn Dư đợi trước cổng.
Sắc mặt anh ta mệt mỏi: “Sầm Kim, chúng ta nói chuyện đi.”
Tôi vòng qua anh ta.
Anh ta đuổi theo: “Nhiễm Nhiễm hôm nay về, khóc cả một đêm.”
Tôi dừng lại: “Vậy thì sao?”
“Cô ấy nói cô ấy chỉ quá muốn chứng minh bản thân.”
“Trộm hồ sơ để chứng minh?”
Sắc mặt anh ta khó coi: “Em có thể đừng câu nào cũng châm chọc không?”
Tôi nhìn anh ta: “Tôi nói là sự thật. Anh nghe thấy nhói, có lẽ là trong lòng biết chỗ đau ở đâu.”
Anh ta im lặng rất lâu, lại mở miệng: “Mẹ anh nói, em vào được Bảo tàng thành phố. Chỗ đó yêu cầu cao lắm, có phải em nhờ quan hệ của thầy Phương không?”
Tôi cười một cái.
Kiếp trước anh ta vẫn luôn nói Vưu Nhiễm có linh khí, nói tôi có tâm cơ.
Thì ra sống lại một lần, kịch bản của anh ta vẫn y nguyên.
“Vạn Dư, anh thấy tôi không xứng à?”
Anh ta rời mắt đi: “Anh không nói vậy.”
“Vậy rốt cuộc anh muốn nói gì?”
Anh ta nắm trong tay một chùm chìa khóa xe, leng keng vang mãi: “Anh chỉ cảm thấy… gần đây mỗi việc em làm, đều như đang nhắm vào Nhiễm Nhiễm.”
Tôi bước về phía anh ta một bước: “Vạn Dư, tôi điền nguyện vọng, cô ta khóc; tôi vừa làm vừa học, cô ta trộm; tôi vào bảo tàng, cô ta cũng nhất định đòi theo. Rốt cuộc là cô ta bám theo tôi, hay tôi nhắm vào cô ta?”
Anh ta không trả lời được.
Tôi xoay người bước vào cổng trường.
Phía sau truyền đến giọng anh ta: “Sầm Kim! Nếu có một ngày em phát hiện mình đã trách oan cô ấy, em sẽ giải quyết thế nào?”
Tôi không quay đầu lại: “Đợi ngày đó đến rồi nói.”
Nhưng tôi biết, ngày đó vĩnh viễn sẽ không đến.
Người sai, từ trước đến nay, chẳng qua chỉ là tôi đã gặp anh ta mà thôi.
5.
Danh sách công khai tu phục được công bố, mục của Vưu Nhiễm đương nhiên trống trơn.
Tên tôi xếp cuối cùng, ghi là “trợ lý”.
Thạch Tảo nhìn thông báo, còn phấn khích hơn trúng số: “Sầm Kim! Cậu đỉnh thật! Sinh viên năm nhất đã lọt vào tổ tu phục công khai rồi! Thầy Phương thiên vị lộ liễu quá!”
Tôi nói nhẹ tênh: “Chỉ đánh tạp thôi.”
“Đánh tạp ở Bảo tàng thành phố cũng là bản lĩnh!” Cô ấy chụp mấy tấm ảnh, “Tôi phải gửi cho dì Đằng, để dì ấy ghen tị!”
Cô vừa giơ điện thoại tìm góc, sau lưng truyền đến một tiếng cười lạnh: “Người đi cửa sau vào được, có gì đáng đắc ý?”
Người nói là một nữ sinh trong khoa tên Đặng Ngưng.
Người hồi lễ đón tân sinh nói tôi học thuộc tài liệu chính là cô ta, dạo này trong lớp cũng không ít lần ganh đua với tôi.
Thạch Tảo quay phắt lại: “Mắt nào của cậu thấy cô ấy đi cửa sau?”
Đặng Ngưng khoanh tay: “Mọi người truyền hết rồi. Mẹ cô ấy quen người trong bảo tàng, nên thầy Phương mới giới thiệu cô ấy chứ gì.”
Tôi đóng hộp dụng cụ: “Cậu cũng có thể để mẹ cậu đi quen.”
Học sinh xung quanh cười nén.
Đặng Ngưng tức đỏ mặt: “Sầm Kim, cậu đừng ngông. Tu phục dựa vào bản lĩnh thật, không phải dựa vào mồm mép!”
Phương Nghiễn Niên vừa hay từ phòng tu phục bước ra, nghe rõ ràng câu này.
“Đặng Ngưng, em nói đúng.”
Đặng Ngưng mặt mừng rỡ.
Phương Nghiễn Niên đặt một quyển mẫu hư tổn lên bàn: “Vậy em và Sầm Kim mỗi người chọn một trang, tự mình tu phục, chiều nay nộp bài. Người sửa kém hơn sẽ phụ trách quét dọn kho trong tuần này.”
Thạch Tảo nhỏ giọng lẩm bẩm: “Thầy Phương hôm nay đúng là giống con người.”
Đặng Ngưng nghiến răng: “So thì so.”
Buổi chiều, trong phòng tu phục vây quanh một vòng người.
Đặng Ngưng tay nhanh, cắt giấy gọn gàng, hơn nửa tiếng đã hoàn thành phần lớn.
Tôi chậm hơn nhiều, mỗi bước đều phải dừng lại ngắm nghía một lúc.
Cô ta liếc tôi một cái: “Còn mài mài nữa, giấy khô m/ấ/t rồi.”
Tôi không đáp.
Lúc nộp bài, Phương Nghiễn Niên đặt hai trang dưới đèn so sánh.
Trang của Đặng Ngưng nhìn xa thì sáng bóng đẹp đẽ, Phương Nghiễn Niên dùng que tre khẽ gẩy, mép giấy vá lập tức bong lên.
“Hồ quá dày, khô rồi sẽ phồng.”
Ông lại xem của tôi.
“Chậm, nhưng vững. Chỗ chuyển tiếp mép cũng xử lý sạch.”
Đặng Ngưng không phục: “Cô ấy chỉ gặp may thôi.”
Phương Nghiễn Niên đưa hai trang cho một giáo viên lớn tuổi khác xem.
Giáo viên già nheo mắt nhìn hồi lâu: “Trang của Sầm Kim, có thể giữ lại làm mẫu. Trang của Đặng Ngưng, làm lại đi.”
Trong phòng tu phục có người nhỏ giọng khen hay.
Thạch Tảo lắc lắc cây lau nhà trước mặt Đặng Ngưng: “Sàn kho, đang chờ cậu sủng hạnh.”
Sắc mặt Đặng Ngưng xanh mét, xách cây lau nhà bỏ đi.
Trận thi này quá nhỏ.
Nhưng tôi biết, kiếp trước tôi ngay cả những thắng lợi nhỏ bé như vậy cũng chưa từng thắng được một ván nào.
Tôi luôn dồn sức lực lên người Vạn Dư, đến cuối cùng gần như quên m/ấ/t bản thân mình cũng biết chút gì đó.
Ngày tu phục công khai, khán phòng ngồi chật kín.
Cô Phó sắp xếp tôi phụ trách đăng ký và chuyển dụng cụ.
Khi cuốn tàn quyển từ từ mở ra trên bục triển lãm, toàn bộ khán giả đều nín thở.
Vưu Nhiễm cũng đến.
Cô ta ngồi ở hàng ghế sau, đeo khẩu trang, bên cạnh vẫn là Vạn Dư.
Thạch Tảo đứng ở lối vào liếc thấy, hạ giọng mắng một câu: “Sao đi đâu cũng gặp cô ta thế?”
Công việc tu phục bắt đầu rất thuận lợi.
Cô Phó xử lý đến một chỗ dính liền, cần một chiếc nhíp tre đầu nhỏ.
Tôi đưa qua.
Cô nhận lấy, tay bỗng khựng lại.
Đầu của chiếc nhíp nhỏ trong khay dụng cụ có một vết nứt gần như không nhìn thấy.
Nếu vừa rồi dùng nó để bóc tách trên tàn quyển, mặt giấy nhất định sẽ bị cào rách.
Sắc mặt cô Phó lập tức trầm xuống: “Dừng.”
Khán phòng rộ lên xôn xao.
Tôi kiểm tra khay dụng cụ, phát hiện thiếu m/ấ/t một chiếc nhíp dự phòng.
Cô Phó quét mắt nhìn mọi người: “Vừa rồi ai đã chạm vào khay dụng cụ?”
Nhân viên công tác nói: “Mấy trợ lý đều chạm qua.”
Đặng Ngưng đứng ở góc, giành nói trước: “Sầm Kim là người phụ trách chuyển dụng cụ.”
Vô số ánh mắt đổ dồn lên đầu tôi.
Hàng ghế sau, Vưu Nhiễm tháo khẩu trang, giọng không cao không thấp, vừa đủ để mấy hàng ghế đầu nghe rõ: “Tri Tri, có phải cậu quá căng thẳng rồi không?”
Vạn Dư ngồi bên cạnh cô ta, lông mày nhíu chặt.
Thạch Tảo sốt ruột: “Xì! Khay dụng cụ trước khi khai mạc là do Đặng Ngưng sắp!”
Đặng Ngưng lập tức phủi sạch: “Tôi sắp xong thì rút lui, Sầm Kim vẫn luôn đứng bên cạnh.”
Cô Phó nhìn tôi: “Cháu nói đi.”
Tôi xoay khay dụng cụ về phía đèn, đưa ngón tay chỉ vào chiếc nhíp: “Trong vết nứt này có gỉ sét cũ, không giống mới gãy. Nó không phải loại bảo tàng thường dùng.”
Đặng Ngưng cười lạnh: “Cậu nói không phải là không phải à?”
“Dụng cụ của bảo tàng đều khắc số. Cây này không có.”
Cô Phó cầm lên nhìn một cái, sắc mặt càng trầm: “Ai mang vào?”
Không ai trả lời.
Trên khán đài, Vưu Nhiễm ấm ức bổ sung một câu: “Có lẽ là ai đó đăng ký thiếu.”
Tôi nhìn cô ta: “Vưu Nhiễm, hôm nay cô đã vào hậu trường chưa?”
Cô ta sững người: “Tôi không có mà.”
Cô Phó lập tức hỏi nhân viên công tác: “Camera ở cửa hậu trường có thể trích xuất không?”
Đầu ngón tay Vưu Nhiễm khẽ nắm chặt quai túi.
Camera giám sát nhanh chóng được trích xuất.
Trong hình, hai mươi phút trước khi khai mạc, Đặng Ngưng sắp xong khay dụng cụ rồi rời đi.
Năm phút sau, một nữ sinh đeo khẩu trang từ cửa bên lẻn vào, nhanh chóng đổi một chiếc nhíp.
Khẩu trang che m/ấ/t hơn nửa khuôn mặt, nhưng trên túi cô ta treo một móc khóa thỏ trắng.
Trong khán phòng, không biết ai đã thốt lên trước: “Nhìn túi cô ấy kìa…”
Bên hông túi Vưu Nhiễm, treo một móc khóa thỏ trắng cùng loại.
Vưu Nhiễm đứng bật dậy: “Không phải tôi! Loại móc khóa này ở đâu cũng có!”
Thạch Tảo chỉ vào màn hình: “Quần áo cùng kiểu, giày cùng kiểu, tư thế chân vòng kiềng khi đi cũng cùng kiểu. Cô định nói cô có chị em song sinh cùng trứng à?”
Sắc mặt Vạn Dư cuối cùng cũng thay đổi. Anh ta nhìn Vưu Nhiễm, giọng hơi khàn: “Em vào hậu trường rồi?”
Vưu Nhiễm hoảng loạn lắc đầu: “Em… em tìm nhà vệ sinh nên đi nhầm cửa! Em không đổi dụng cụ!”
Cô Phó giọng phẳng lặng: “Bảo vệ.”
Vưu Nhiễm khóc lên: “Em không có ác ý! Em chỉ muốn xem Sầm Kim có bản lĩnh thật không. Cái nhíp đó… cái nhíp đó cũng không nhất định sẽ làm hỏng tàn quyển!”
Tôi nghe thấy giọng mình: “Nếu hỏng rồi thì sao?”
Cô ta không trả lời được.
Tôi bước lên một bước: “Vưu Nhiễm. Cô hận tôi, cứ nhắm vào tôi. Nhưng cô lấy tàn quyển ra đánh cược, là chắc chắn rằng những thứ này sẽ không biết kêu đau sao?”
Tiếng khóc của Vưu Nhiễm khựng lại một nhịp.
Vạn Dư hạ giọng nói một câu: “Nhiễm Nhiễm, em hồ đồ quá rồi.”
Lần này, anh ta không lập tức chắn trước mặt cô ta.
Bảo vệ dẫn Vưu Nhiễm ra ngoài. Buổi tu phục công khai tạm dừng hơn mười phút rồi tiếp tục.
Nhân viên công tác mang tới chiếc nhíp nhỏ dự phòng, cô Phó nhìn tôi một cái: “Tay đừng run.”
“Sẽ không ạ.”
Vạn Dư ngồi trong khán phòng, ánh mắt vẫn luôn dõi theo tôi.
Tôi không nhìn anh ta.
Đêm hôm đó, khi tan ca, cô Phó nói với tôi, bác Ninh đang đợi tôi ở sảnh bên.
Tôi bước ra khỏi đại sảnh.
Bác Phó đứng ngay dưới mái hiên, trong tay cầm một chiếc ô vải đen.
Lưng ông đã hơi còng, nhưng ánh mắt nhìn tôi vẫn sáng.
“Mẹ cháu năm xưa lần đầu tham gia tu phục công khai, cũng từng gặp một chuyện.”
“Chuyện gì ạ?”
“Có người đổi dụng cụ của bà ấy.”
Tôi sững người tại chỗ.
Bác Phó nhìn về hướng tôi đến, trước cửa đã không còn bóng người nào: “Người đó, năm xưa khiến bà ấy gánh tiếng oan suốt bao nhiêu năm.”
“Là ai?”
Bác Phó không trả lời ngay.
Rất lâu sau, ông khàn giọng nói: “Là người nhà họ Lục.”
Tôi gần như buột miệng: “Nhà Vạn Dư?”
“Chuyện này, sau này cháu tự đi hỏi.”
Gió đêm rất lớn, tôi nắm chặt mép hộp gỗ, hết lần này đến lần khác nghĩ về câu nói chưa kịp nói hết kia.
Chưa qua mấy ngày, nhà họ Vạn lại chủ động tìm đến trường.
Mẹ Vạn Dư hẹn tôi nói chuyện ở quán trà ngoài trường.
Giữa mày mắt bà đầy vẻ tiều tụy, nói thẳng vào vấn đề: “Tri Tri, chuyện của thế hệ trước, là nhà dì có lỗi với mẹ cháu.”
Bà vừa nói, vừa đẩy tới một hồ sơ ố vàng: “Đây là báo cáo sự cố năm đó mẹ cháu bị điều khỏi tổ tu phục. Quá trình ghi trong đó, không liên quan đến cháu. Năm đó bọn dì vì giữ thể diện, đúng là đã đè ép quá nhiều thứ.”
Tôi mở xấp giấy đó ra.
Trên đó giấy trắng mực đen — nói Phùng Vy thao tác sai sót khiến tàn kinh bị tổn hại, bị điều khỏi vị trí cũ.
Mà người thật sự ký “tình hình đúng như vậy” trên biên bản, chính là ông nội Vạn Dư.
Tôi gấp báo cáo lại, đầu ngón tay vẫn còn mang theo cái lạnh của xấp giấy cũ ấy.
“Thứ này, sao bây giờ lại đem ra?”
Mẹ Vạn Dư thở dài một hơi rất dài: “Dư Dư đập bàn với dì, nói nếu nhà họ Vạn ngay cả chuyện này cũng không dám nhận, thì cả đời này chẳng qua chỉ là cái vỏ rỗng chuyên chiếm lợi.”
Bà đứng dậy, khom người về phía tôi: “Tri Tri, dì không thay mẹ chồng dì kêu oan. Cháu muốn đòi công đạo, cửa nhà họ Vạn mở rộng cho cháu; cháu muốn làm theo trình tự, cả nhà dì đều phối hợp.”
Tôi không trả lời ngay.
Bác Phó nói: “Tay của mẹ tôi, là sau khi lại một lần bị cướp m/ấ/t cơ hội, cứ từng ngày một hỏng đi.”
Trong lá thư bà để lại viết “Sách có thể sửa, lòng có thể bù”.
Nhưng bà không nói với tôi rằng, những con dao làm tổn thương bà, là từ nơi gần gũi nhất bên cạnh đưa ra.
Vưu Nhiễm sau khi bị học viện mỹ thuật xử lý một lần, yên phận được một thời gian, nhưng không hoàn toàn biến m/ấ/t.
Trên diễn đàn trường đột nhiên xuất hiện một bài viết dài, tiêu đề viết rất bi thương: “Sinh viên khoa tu phục Sầm Kim dựa vào quan hệ cũ của mẹ để chèn ép bạn học, ép cô gái vô tội của học viện mỹ thuật rời đi”.
Bài viết miêu tả Vưu Nhiễm như một nạn nhân thuần thiện dịu dàng, nói tôi từ hồi cấp hai đã ghen tị với cô ta, đến đại học còn khắp nơi bày mưu hãm hại cô ta.
Còn kèm mấy tấm ảnh đã bị cắt xén: một tấm là Vạn Dư đợi tôi dưới lầu ký túc xá nữ; một tấm là Vưu Nhiễm rơi lệ trong phòng triển lãm; một tấm là tôi đứng đối diện mẹ con nhà họ Vạn trong hành lang bảo tàng.
Dưới bài viết là một tràng c/h/ử/i r/ủ/a, có những lời không thể đọc nổi.
Thạch Tảo tức đến đi qua đi lại trong ký túc xá, ném chìa khóa ba lần liên tiếp: “Tôi đi tìm thầy, bảo thầy tra IP!”
Tôi lại đọc bài viết một lần nữa, đè nén thứ đang từng chút dâng lên trong lồng ngực: “Tra đi.”
Quản lý mạng của trường rất nhanh chóng tra ra người đăng bài.
Đặng Ngưng.
Cô ta đứng trong văn phòng khối, mặt trắng bệch, nhất quyết không thừa nhận: “Dựa vào đâu nói là tôi đăng? Ký túc xá học viện mỹ thuật bao nhiêu người dùng mạng…”
Cố vấn học tập đẩy bản ghi số điện thoại liên kết tài khoản của cô ta tới, cô ta cứng họng hồi lâu, bỗng khóc òa lên: “Mấy tài liệu đó không phải tôi bịa! Là có người đưa cho tôi!”
“Ai đưa?”
Cô ta cắn môi không lên tiếng.
Thạch Tảo cười lạnh: “Làm dao trong tay người khác, còn thay người ta che chuôi dao. Đặng Ngưng, cậu đúng là quên mình vì người.”
Đặng Ngưng ngẩng đầu, gào lên với tôi: “Sầm Kim! Tôi chỉ là không chịu nổi cậu! Dựa vào cái gì mà trong mắt thầy chỉ có cậu? Dựa vào cái gì mà cậu vừa đến đã được vào bảo tàng?”
Tôi nhìn cô ta: “Dựa vào việc tôi bị người ta tính kế vẫn có thể tránh được, còn cậu tính kế người khác rồi cũng chỉ ngã vào chính mình.”
Mặt cô ta càng trắng: “Cậu nói bừa! Tôi không có!”
“Tôi còn chưa nhắc đến chuyện dụng cụ, sao cậu đã cuống lên trước rồi?”
Cố vấn học tập gõ bàn: “Bạn học Đặng Ngưng, hậu quả của việc tung tin đồn em rõ chứ. Viết bản kiểm điểm trước, chờ xử lý.”
Đặng Ngưng cứng đờ rất lâu, bỗng tuôn hết ra: “Là… là mẹ của Vưu Nhiễm! Bà ấy gửi đồ cho tôi, nói chỉ cần bài viết đăng đủ nhanh, sẽ giúp tôi liên hệ giáo viên học viện mỹ thuật để tham gia triển lãm chung!”
Cô ta giao ra ảnh chụp đoạn chat.
Ảnh đại diện đó là một đóa ngọc lan trắng, ghi chú là “Dì Vưu”.
Trong đoạn chat, mẹ Vưu từng câu từng chữ dạy cô ta, làm sao chọn lời lẽ, làm sao dẫn dắt nhịp điệu, cuối cùng còn trả lời một câu: “Cháu cứ đăng đi, có chuyện gì dì sẽ đỡ cho cháu.”
Tôi nhìn dòng chữ đó, trong lòng không một chút gợn sóng.
Thì ra cô ta đã học được rồi.
Hai mươi năm trước thay đổi dụng cụ, hai mươi năm sau bịa đặt gây chuyện, thủ đoạn của bà ta từ trước đến nay vẫn chỉ có một đường.
Bài viết nhanh chóng bị gỡ xuống, học viện đăng thông báo làm rõ.
Nhưng nước bẩn đã hắt ra một lần, đương nhiên sẽ không chỉ làm ướt một góc.
Mấy ngày đó khi xếp hàng lấy cơm ở nhà ăn, luôn có người đứng từ xa chỉ trỏ tôi.
“Chính là cô ta à? Nhìn văn tĩnh vậy mà lòng dạ đen tối.”
“Nghe nói mẹ cô ta…”
Thạch Tảo bưng khay thức ăn ngồi xuống bên cạnh bàn đó, cười không cười: “Có lời thì nói trước mặt đi. Sau lưng giật dây, cẩn thận tự vấp miệng mình.”
Mấy người đó cúi đầu bỏ đi.
Cô ấy tức đến mức có thể bẻ gãy đôi đũa: “Cậu sao không tức giận!”
“Sức lực để tức giận, chi bằng dùng để chải thêm mấy trang cổ tịch.”
Cô ấy trừng mắt nhìn tôi một lúc, lại thở dài: “Sầm Kim, có những lúc cậu thật sự không giống mười tám tuổi.”
“Ừ, tôi khá già dặn.”
Ăn được một nửa, Vạn Dư đến.
Anh ta dừng lại trước bàn tôi, trong tay cầm một xấp giấy in.
“Bài viết không phải Nhiễm Nhiễm đăng.”
Thạch Tảo ngẩng đầu: “Câu này anh nói với cảnh sát trước ấy?”
Vạn Dư không để ý cô ấy, chỉ nhìn tôi: “Là dì Vưu. Anh đã đưa bản ghi lên học viện mỹ thuật rồi, Nhiễm Nhiễm trước đó không biết.”
Anh ta dừng một chút: “Anh thay cô ấy xin lỗi em.”
Tôi đặt đũa xuống: “Thay được hết sao?”
Anh ta còn muốn nói gì đó, một người phụ nữ trang điểm tinh xảo bỗng từ cửa nhà ăn bước vào, bước chân mang theo giận dữ, đi thẳng về phía bàn chúng tôi.
Là mẹ của Vưu Nhiễm, Vưu Tĩnh Di.
Bà ta không nhìn ai khác, chỉ khóa chặt tôi: “Sầm Kim, chúng ta nói chuyện.”
Thạch Tảo đứng dậy chắn trước mặt: “Dì à, dì lại để mắt tới học sinh nào để làm việc bẩn thay dì rồi?”
Vưu Tĩnh Di ngay cả liếc mắt cũng không cho cô ấy: “Chuyện giữa tôi và Sầm Kim, người ngoài bớt xen vào.”
Tôi nói: “Thạch Tảo không phải người ngoài. Dì mới là.”
Sắc mặt Vưu Tĩnh Di trầm xuống: “Mẹ cô trước đây cũng không có cái kiểu được lý không tha người như cô.”
Ánh mắt ở cửa nhà ăn đồng loạt quay lại.
Vạn Dư nhíu mày mở lời: “Bác Vưu, bác đừng như vậy.”
Vưu Tĩnh Di căn bản không để ý anh ta, chỉ nhìn tôi, như thể tôi là cái gai trong mắt: “Những chuyện cũ năm xưa, không ai muốn nó xảy ra. Cô cứ bám mãi không buông như vậy, là muốn hủy hoại Nhiễm Nhiễm, cũng muốn hủy hoại chính mình sao?”
“Cuối cùng dì cũng chịu thừa nhận chuyện năm đó không phải hiểu lầm rồi?”
Sắc mặt bà ta biến đổi trong chốc lát, cảnh giác ngậm miệng lại.
Tôi mở nút ghi âm trong điện thoại: “Nhưng không sao, câu vừa rồi của dì, đã đủ rồi.”
Vưu Tĩnh Di đột ngột lao tới giật điện thoại của tôi.
Thạch Tảo một tay giữ chặt cổ tay bà ta: “Giật điện thoại trước đám đông, dì à, gan dạ của cả nhà dì thật khiến tôi mở rộng tầm mắt.”
Rất nhiều học sinh trong nhà ăn giơ điện thoại lên chụp ảnh.
Vưu Tĩnh Di lập tức thu thế, hạ giọng: “Sầm Kim, cô đừng ép tôi.”
Tôi cất điện thoại vào túi áo: “Hai mươi năm trước không ai ghi lại, bây giờ thì có rồi.”
Vạn Dư nhìn chằm chằm Vưu Tĩnh Di: “Bác Vưu… trước đây, bác thật sự đã đối xử với mẹ của Sầm Kim như vậy sao?”
Vưu Tĩnh Di quay sang anh ta, muốn nặn ra một nụ cười hiền hòa: “Thừa An, cháu nghe bác nói, bác là người nhìn cháu lớn lên, sao cháu có thể tin người ngoài ly gián?”
Tôi bình thản nói: “Trong đoạn ghi âm, chính bác nói.”
Vạn Dư lùi lại một bước.
Lớp thể diện trên mặt Vưu Tĩnh Di, cuối cùng cũng nứt ra một khe trước bao nhiêu ánh mắt.
Bà ta quay lại, đưa tay chỉ tôi, run rẩy mấy cái, cuối cùng chỉ có thể hằn học nói: “Cô… cô giống y như cái bà mẹ của cô, sống đến c/h/ế/c cũng khiến người khác không được yên ổn!”
Tôi nhìn đầu ngón tay bà ta: “Mẹ tôi bị người ta hại đến c/h/ế/c, bác lại mong bà ấy yên ổn sao?”
Bà ta trừng mắt nhìn tôi, không nói được gì.
Tôi vòng qua bà ta bước ra ngoài, phía sau truyền đến giọng trầm thấp của Vạn Dư: “Bác Vưu, thứ bác nợ không phải ân tình của cháu, mà là một lời xin lỗi dành cho nhà họ Sầm.”
Cuối tuần, bà ngoại lại lật xấp hồ sơ cũ nhà họ Vạn gửi tới một lần nữa, ngồi bên cửa sổ lau chiếc áo vải xanh, lau hết lần này đến lần khác.
“Mấy năm cuối đời của mẹ con, bà ấy luôn nói tay đau. Bà còn tưởng là bà ấy bị phong hàn.”
Bà cúi đầu, giọng nghẹn ngào: “Thì ra là bị người ta bóp tắt lửa, từng chút một giày vò cho đến hết.”
Tôi ngồi xổm dưới chân bà, nắm lấy tay bà.
“Bà ngoại, tên của mẹ sẽ được trả lại.”
Thời gian đó, mọi việc lần lượt được giải quyết.
Phương Nghiễn Niên cùng tôi và bà ngoại đến Bảo tàng thành phố; bác Phó lật từ cuốn album cũ ra những bức ảnh Lâm Vãn khi làm việc, còn có cả sổ ghi chép soạn bài bà để lại. Bảo tàng khởi động lại cuộc điều tra từ hai mươi năm trước, giám định lại nguyên nhân hư tổn trên cuốn kinh tàn, đối chiếu với vết xước để lại trên dụng cụ năm đó.
Ngày báo cáo điều tra chính thức được ban hành, Vưu Tĩnh Di có mặt.
Người của bảo tàng cũng đọc kết quả trước sự chứng kiến của mọi người:
“Hủy bỏ phán định rằng đồng chí Phùng Vy thao tác sai sót trong lần tu phục này. Về vấn đề thiếu sót ghi danh trong tổ tu phục đó, bảo tàng thành khẩn xin lỗi, và khôi phục toàn bộ tên ký của đồng chí Phùng Vy trong hồ sơ tu phục năm đó.”
Bà ngoại ngồi bên bàn hội nghị, mặc chiếc áo vải xanh giặt bạc màu, không khóc, chỉ từng chút một vuốt ve cổ tay áo.
Vưu Tĩnh Di đứng dậy định đi, bà ngoại cũng đứng dậy.
Bà đi đến trước mặt bà ta, giơ tay lên.
Cái t/á/t đó không vang, nhưng rất vững.
Cả phòng họp đều im bặt.
Bà ngoại nhìn bà ta nói: “Cái t/á/t này, không phải đánh thay cháu ngoại của tôi, mà là đánh thay con gái tôi. Bà muốn gây đến đâu, bộ xương già này của tôi sẽ theo đến cùng.”
Tôi tưởng rằng, đến nước này, nhà họ Vạn sẽ tránh mặt tôi.
Vạn Dư lại không trốn tránh.
Một ngày nọ, anh ta đợi ở cửa bên Bảo tàng, trong tay cầm một xấp hồ sơ photocopy.
“Đây là hồ sơ ghi lại việc ông nội tôi năm đó ký tên bảo đảm.”
Giọng anh ta hơi khàn: “Chuyện bác Vưu năm đó đổi dụng cụ của mẹ em, ông nội tôi thật sự biết. Ông ấy muốn giữ danh tiếng nhà họ Vạn, nên đã đè trách nhiệm lên người mẹ em.”
Tôi nhìn xấp giấy đó, không nhận: “Anh lấy thứ này ra, có từng nghĩ nhà họ Vạn sẽ phải trả giá gì không?”
“Có nghĩ.”
Anh ta tự giễu cười cười: “Mấy ngày đó tôi nghĩ rất nhiều. Trước kia tôi muốn gì đều có ba mẹ đưa tới, có em dọn dẹp hậu quả, chưa từng biết sau một chuyện cần ai gánh. Mãi đến khi tôi thấy tên mẹ em bị xóa khỏi hồ sơ, mới hiểu ra — có những sai lầm nếu không ngăn lại, nó chính là nợ.”
Tôi đứng nguyên tại chỗ, không lên tiếng.
Anh ta nhét hồ sơ vào tay tôi: “Sầm Kim, lỗi của nhà họ Vạn, tôi không thay họ trốn tránh. Em muốn khởi kiện cũng được, muốn công khai cũng được, đều tính thêm tôi một phần.”
Dừng một chút, anh ta lại bổ sung: “Đây là điều duy nhất bây giờ tôi có thể làm, không phải vì em, mà là để cho bản thân tôi làm một con người ra dáng.”
Tôi nắm chặt xấp hồ sơ.
Khoảnh khắc đó, tôi nhớ đến Vạn Dư ở kiếp trước.
Kẻ mãi mãi ngạo mạn, mãi mãi cảm thấy cả thế giới đều nợ anh ta một sự thuận lý thành chương.
Thì ra đổi một cuộc đời, anh ta cũng có cơ hội trưởng thành thành một dáng vẻ khác.
Chỉ là ở kiếp trước, anh ta chưa từng gặp phải ngày m/ấ/t đi tôi.
Mùa xuân năm sau, bảo tàng tổ chức một buổi triển lãm nhỏ về thành quả tu phục.
Trong tủ trưng bày, cuốn kinh tàn nằm yên tĩnh trên lớp giấy lót sau khi tu phục.
Thẻ triển lãm viết hai dòng chữ.
Dòng đầu: Người tu phục — Phùng Vy.
Dòng thứ hai: Tham gia tu phục và sắp xếp tư liệu — Sầm Kim.
Bà ngoại đứng trước tủ trưng bày nhìn rất lâu. Hồi lâu, bà cúi xuống, từ trên mặt kính ngắm nhìn tên con gái, nói với tôi: “Tri Tri, mẹ con ghép lại được một cuốn sách. Con cũng ghép lại được chính mình.”
Tôi không nói gì.
Bên cạnh tôi đặt chiếc hộp gỗ cũ, bên trong xếp ngay ngắn những dụng cụ mẹ để lại.
Ngoài cửa sổ, mùa xuân đang đẹp.
– Hết –
Posted inTruyện Ngắn